Η κυβερνοανθεκτικότητα γίνεται πλέον βασικό ζητούμενο για επιχειρήσεις και οργανισμούς που προχωρούν στον ψηφιακό τους μετασχηματισμό, καθώς οι κυβερνοεπιθέσεις εξελίσσονται σε πιο σύνθετες, ταχύτερες και πολυεπίπεδες. Το ζητούμενο δεν είναι μόνο η προστασία από μια επίθεση, αλλά και η δυνατότητα ενός οργανισμού να περιορίσει τις συνέπειες και να επιστρέψει όσο το δυνατόν γρηγορότερα στην κανονική λειτουργία.
«Η μετάβαση από την έννοια της «κυβερνοπροστασίας» σε εκείνη της «κυβερνοανθεκτικότητας» αντανακλά αυτή την αλλαγή προσέγγισης» επισημαίνει ο Απόστολος Πανδρούλας, γενικός διευθυντής της ODYSSEY CYBERSECURITY, σε συνέντευξή του στο πλαίσιο της συμμετοχής της εταιρείας στην 90η ΔΕΘ. «Επειδή ξέρουμε ότι η επίθεση θα γίνει, υπάρχει πιθανότητα παρείσφρησης μέσα σε ένα σύστημα, μέλημά μας είναι να μπορέσουμε να ανακάμψουμε από την κυβερνοεπίθεση το γρηγορότερο δυνατό», σημειώνει.
Ενέργεια, μεταφορές, τηλεπικοινωνίες και δημόσιες υπηρεσίες συγκαταλέγονται στις κρίσιμες υποδομές, με τη λειτουργία τους να εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την τεχνολογία. Η εφαρμογή του ευρωπαϊκού κανονιστικού πλαισίου, με αιχμή την οδηγία NIS2, φέρνει νέες απαιτήσεις για τους οργανισμούς.
Ωστόσο, σύμφωνα με τον κ. Πανδρούλα, παραμένει έντονη η αντίληψη ότι η κυβερνοασφάλεια είναι αποκλειστικά τεχνολογικό ζήτημα. «Πιστεύουμε ότι η κυβερνοασφάλεια είναι προϊόν τεχνολογίας. Ότι μόνο η τεχνολογία είναι αυτή που αρκεί να την αγοράσουμε για να έχουμε την κυβερνοανθεκτικότητα», αναφέρει, τονίζοντας ότι χρειάζονται παράλληλα επενδύσεις στους ανθρώπους και στις διαδικασίες.
Παρά τις τοποθετήσεις σε τεχνολογικές λύσεις, εκτιμά ότι αρκετοί οργανισμοί έχουν ακόμη δρόμο να διανύσουν στους δύο αυτούς τομείς.
Η ευθύνη δεν μπορεί να μένει μόνο στην πληροφορική. Οι διοικήσεις καλούνται να εντάξουν την κυβερνοασφάλεια στον σχεδιασμό τους, ειδικά όταν υλοποιούν έργα ψηφιακού μετασχηματισμού.
«Όταν κάνουν ένα έργο ψηφιακού μετασχηματισμού, η κυβερνοανθεκτικότητα θα πρέπει να είναι δίπλα από την αρχή», τονίζει ο κ. Πανδρούλας. Οι κανονιστικές απαιτήσεις, όπως η NIS2 και το DORA για τον χρηματοπιστωτικό τομέα, δείχνουν ότι πρόκειται για ζήτημα διοίκησης, καθώς υπόλογος για τη συμμόρφωση είναι ο νόμιμος εκπρόσωπος του οργανισμού.
Οι κανονισμοί, ωστόσο, δεν λύνουν από μόνοι τους το πρόβλημα. Λειτουργούν ως «οδικός χάρτης» για την επίτευξη ενός βασικού επιπέδου κυβερνοασφάλειας. «Αν εσύ τον αντιμετωπίσεις ως μια διαδικασία “tick the box”, δηλαδή ως μια διαδικασία τυπικής συμμόρφωσης, απλώς για να πεις ότι εκπλήρωσες την υποχρέωση, και δεν το συντηρείς αυτό το πράγμα, δεν μπορείς να θεωρείσαι κυβερνοανθεκτικός», σημειώνει χαρακτηριστικά.
Στο νέο περιβάλλον προστίθεται η τεχνητή νοημοσύνη, η οποία ήδη χρησιμοποιείται από κακόβουλους επιτιθέμενους για ταχύτερες και πιο σύνθετες κυβερνοεπιθέσεις. Παράλληλα, παραμένει σημαντικό εργαλείο για τους οργανισμούς, με την προϋπόθεση ότι αξιοποιείται μέσα σε σαφές πλαίσιο κανόνων και ελέγχου.
Σύμφωνα με τον κ. Πανδρούλα, το κρίσιμο θέμα είναι πλέον η διακυβέρνηση της ΤΝ, δηλαδή η θέσπιση κανόνων για τη χρήση της και ο έλεγχος των αποτελεσμάτων της. Η άναρχη χρήση της, προειδοποιεί, μπορεί να δημιουργήσει νέες απειλές, ακόμη και «εκ των έσω».
Το μήνυμά του προς επιχειρήσεις και οργανισμούς που επενδύουν στον ψηφιακό μετασχηματισμό είναι ότι η κυβερνοασφάλεια δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως δυσνόητο και απομονωμένο τεχνολογικό πεδίο. «Η κυβερνοασφάλεια είναι πλέον καθημερινότητα και πρέπει οι Οργανισμοί να έχουν καλή γνώση του τι συμβαίνει», τονίζει, συμπυκνώνοντας τη φιλοσοφία του στη φράση: «Μπορείς να αντιμετωπίσεις αυτό που ξέρεις. Αν κάτι δεν το ξέρεις, δεν μπορείς να το αντιμετωπίσεις».
