«Η Περιφέρεια Αττικής διεκδικεί την ευθύνη του συντονισμού, με ξεκάθαρες αρμοδιότητες και επαρκείς πόρους» – Ο Περιφερειάρχης Αττικής μιλώντας στο συνέδριο «Green Deal Greece 2026» ανέδειξε τις σοβαρές επιπτώσεις από την πολυδιάσπαση των αρμοδιοτήτων – Στο πλευρό του η επιστημονική κοινότητα και το ΤΕΕ
Την ανάγκη η Αττική να αποκτήσει επιτέλους ενιαίος μητροπολιτικός σχεδιασμός για την αντιμετώπιση του κυκλοφοριακού προβλήματος, με σαφώς καθορισμένες αρμοδιότητες, εξασφαλισμένους πόρους και συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα υλοποίησης των παρεμβάσεων, ανέδειξε ο Περιφερειάρχης Αττικής Νίκος Χαρδαλιάς. Παράλληλα δήλωσε ότι η Περιφέρεια είναι έτοιμη να αναλάβει αυτόν τον κεντρικό συντονιστικό ρόλο.
Μιλώντας στη θεματική ενότητα «Κυκλοφοριακό Αττικής: Προκλήσεις και Προοπτικές», στο 6ο συνέδριο Green Deal Greece 2026 που διοργάνωσαν το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας (ΤΕΕ) και το economix.gr στο Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος, ο κ. Χαρδαλιάς είπε ότι η σημερινή πολυδιάσπαση των αρμοδιοτήτων και η απουσία ενιαίου στρατηγικού σχεδιασμού δεν επιτρέπουν την αποτελεσματική διαχείριση του προβλήματος, το οποίο ταλανίζει καθημερινά περίπου 4,5 εκατομμύρια πολίτες του Λεκανοπεδίου. Όπως υπογράμμισε, παρά τις σημαντικές προσπάθειες της Κυβέρνησης, των αρμόδιων Υπουργείων και των εμπλεκόμενων φορέων, εξακολουθεί να λείπει ένας μητροπολιτικός μηχανισμός που θα συντονίζει τις επιμέρους δράσεις και θα προγραμματίζει τις αναγκαίες υποδομές με ορίζοντα δεκαετίας.
«Η Περιφέρεια Αττικής μπορεί αυτή τη στιγμή να μην έχει την ευθύνη αντιμετώπισης του κυκλοφοριακού, ζητά όμως να την αποκτήσει. Εμείς δεν κρυβόμαστε και δεν αναζητούμε αξιώματα. Θέλουμε απλώς να είμαστε χρήσιμοι», τόνισε ο κ. Χαρδαλιάς, διευκρινίζοντας ότι η διεκδίκηση αυτή συνοδεύεται από τη βούληση για ουσιαστική συνεργασία με τα συναρμόδια Υπουργεία, τους συγκοινωνιακούς οργανισμούς, την Τοπική Αυτοδιοίκηση και την επιστημονική κοινότητα. Παράλληλα, σημείωσε ότι η ανάληψη μιας τόσο κρίσιμης ευθύνης προϋποθέτει και την αντίστοιχη θεσμική και χρηματοδοτική θωράκιση.
«Σε δέκα χρόνια θα είμαστε όλοι κολλημένοι στα αυτοκίνητά μας»
Ιδιαίτερη αίσθηση προκάλεσε η προειδοποίησή του για την πορεία της κυκλοφοριακής συμφόρησης τα επόμενα χρόνια, εφόσον δεν υπάρξει άμεσα ολοκληρωμένος σχεδιασμός. «Σε δέκα χρόνια από τώρα θα είμαστε όλοι κολλημένοι μέσα στα αυτοκίνητά μας, δεν θα κινείται κανείς, θα έχει διπλασιαστεί ο χρόνος κίνησης αν δεν ληφθούν δραστικά μέτρα», ανέφερε, θέλοντας να δείξει το μέγεθος της πρόκλησης που αντιμετωπίζει η Αττική.
Στη συνέχεια πρόσθεσε πως το Λεκανοπέδιο βρίσκεται σε περίοδο έντονης οικονομικής και οικιστικής ανάπτυξης, συνεισφέροντας το 48% του ΑΕΠ της χώρας, ενώ μεγάλες παρεμβάσεις και επενδύσεις αλλάζουν σταδιακά τον αστικό χάρτη. Στο πλαίσιο αυτό αναφέρθηκε, μεταξύ άλλων, στην ανάπλαση του Ελληνικού, στη μεταφορά κυβερνητικών υπηρεσιών στις εγκαταστάσεις της ΠΥΡΚΑΛ, στο Μητροπολιτικό Πάρκο «ΑΕΝΑΟΝ» στον Φαληρικό Όρμο, καθώς και σε πλήθος άλλων έργων που βρίσκονται σε εξέλιξη.
Όπως επισήμανε, όλες αυτές οι παρεμβάσεις δημιουργούν νέες ανάγκες μετακίνησης και πρόσθετο κυκλοφοριακό φόρτο, χωρίς να υπάρχει σήμερα ένας κεντρικός φορέας που να εξετάζει συνδυαστικά τις μελλοντικές επιπτώσεις και να συντονίζει εγκαίρως τις απαιτούμενες επεκτάσεις, όπως για παράδειγμα του μετρό, του τραμ, του προαστιακού σιδηροδρόμου και των λεωφορειακών γραμμών. «Ποιος μητροπολιτικά σχεδιάζει την απάντηση στον κυκλοφοριακό φόρτο που θα έχουμε να αντιμετωπίσουμε σε δέκα χρόνια; Η απάντηση είναι κανείς», είπε, διευκρινίζοντας ότι αναγνωρίζει τις παρεμβάσεις που ήδη πραγματοποιούνται, αλλά θεωρεί πως δεν επαρκούν χωρίς έναν σταθερό μηχανισμό συνολικού σχεδιασμού.
Ο Περιφερειάρχης αναγνώρισε πάντως τις σημαντικές πρωτοβουλίες που έχουν αναληφθεί τα τελευταία χρόνια για τη βελτίωση των αστικών συγκοινωνιών και την αντιμετώπιση των κυκλοφοριακών προβλημάτων. Αναφέρθηκε ειδικά στις παρεμβάσεις που δρομολογήθηκαν από τον Μάρτιο έως τον Ιούνιο του 2025, όπου μεταξύ άλλων υπήρξε ένταξη 125 νέων ηλεκτρικών αστικών λεωφορείων, 15 πρότυπων λεωφορειακών γραμμών, 14 συρμών της Γραμμής 1 του ΗΣΑΠ, πιλοτική εφαρμογή της 24ωρης λειτουργίας των μέσων μαζικής μεταφοράς, καθώς και αυστηροποίηση των ελέγχων παραβίασης του Κ.Ο.Κ. και της επιβολής ποινών. Υπογράμμισε ότι πρόκειται για «εξαιρετικά βήματα προς τη σωστή κατεύθυνση», τα οποία ωστόσο δεν αρκούν από μόνα τους για να καλύψουν τις αυξημένες κυκλοφοριακές ανάγκες της επόμενης δεκαετίας. Το κρίσιμο ζήτημα, όπως είπε, είναι ποιος θα προβλέπει εγκαίρως τις μελλοντικές επιβαρύνσεις, θα σχεδιάζει τις αναγκαίες παρεμβάσεις και θα συντονίζει όλους τους εμπλεκόμενους φορείς, ώστε οι σημερινές προσπάθειες να ενταχθούν σε έναν ολοκληρωμένο σχεδιασμό με μακροπρόθεσμο ορίζοντα.
«Δεν μπορεί ο κάθε δήμος να σχεδιάζει μόνος του την αστική κινητικότητα»
Αναφερόμενος στον σημερινό κατακερματισμό των αρμοδιοτήτων, υποστήριξε ότι το κυκλοφοριακό δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται με μεμονωμένες αποφάσεις υπουργείων, δήμων και συγκοινωνιακών οργανισμών, χωρίς κοινό σχεδιασμό και συντονισμό. «Δεν μπορεί ο κάθε δήμος από τους 66, μέσω των Σχεδίων Βιώσιμης Αστικής Κινητικότητας, να σχεδιάζει μόνος του την αστική κινητικότητα σε κάθε περιοχή. Όταν κάθε δήμος επιχειρεί να αντιμετωπίσει αυτοτελώς την κυκλοφοριακή επιβάρυνση της περιοχής του, συχνά το αποτέλεσμα είναι η μεταφορά του προβλήματος στους γειτονικούς δήμους. Το οδικό και συγκοινωνιακό δίκτυο της Αττικής αποτελεί ένα ενιαίο σύστημα που απαιτεί υπερτοπική διαχείριση. Εάν μπουκώσει κυκλοφοριακά η Μεσογείων, θα το βρούμε ως επίπτωση μέχρι την παραλιακή λεωφόρο Ποσειδώνος», σημείωσε χαρακτηριστικά. Ως παραδείγματα μητροπολιτικής οργάνωσης ανέφερε τις ευρύτερες περιοχές του Παρισιού και του Λονδίνου, όπου ο περιφερειακός σχεδιασμός συνδέει τις μεταφορές με ευρύτερες πολιτικές αστικής ανάπτυξης.
Οι μεγάλες ευθύνες της Περιφέρειας και η ανάγκη επαρκούς χρηματοδότησης
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρέθεσε ο κ. Χαρδαλιάς, η Περιφέρεια Αττικής είναι αρμόδια για την οδική ασφάλεια ενός δικτύου συνολικά 1.623 χιλιομέτρων, δηλαδή μιας απόστασης αντίστοιχης με αυτή μεταξύ Αθήνας και Βιέννης, για τη συντήρηση 157 γεφυρών, 12.780 φωτεινών σηματοδοτών, 3.592 διαβάσεων πεζών, 14 υπόγειων διαβάσεων, 38.291 στύλων ηλεκτροφωτισμού και 610 χιλιομέτρων στηθαίων ασφαλείας, δηλαδή μιας απόστασης, για παράδειγμα, από την Αθήνα έως τη Σόφια. Την ίδια στιγμή, στάθηκε ιδιαίτερα στο δυσανάλογο οικονομικό βάρος που συνεπάγεται η συντήρηση όλων αυτών των υποδομών, επισημαίνοντας ότι το 73% του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων της Περιφέρειας κατευθύνεται σε ανελαστικές δαπάνες, κυρίως για τις ανάγκες συντήρησης του οδικού δικτύου. Ο κ. Χαρδαλιάς προανήγγειλε τέλος ότι το προσεχές διάστημα η Περιφέρεια Αττικής θα παρουσιάσει επισήμως τις θέσεις και τις προτάσεις της για την αντιμετώπιση των θεσμικών και λειτουργικών προβλημάτων που εμποδίζουν την αποτελεσματική διαχείριση του κυκλοφοριακού.
Στήριξη από το ΤΕΕ και τους συγκοινωνιολόγους στην πρόταση Χαρδαλιά
Την πρόταση του Περιφερειάρχη για ανάληψη του μητροπολιτικού συντονισμού από την Περιφέρεια Αττικής στήριξε και ο Πρόεδρος του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας, Γιώργος Στασινός, επισημαίνοντας ότι η ύπαρξη ενός ενιαίου φορέα είναι βασική προϋπόθεση για την ιεράρχηση των παρεμβάσεων και την αποτελεσματική αξιοποίηση των διαθέσιμων χρηματοδοτήσεων. «Εγώ συμφωνώ με τον Περιφερειάρχη να είναι η Περιφέρεια ο φορέας που θα συντονίσει το κυκλοφοριακό και θα έχει τη βοήθεια όλων μας», τόνισε, προσθέτοντας ότι το ΤΕΕ, με την τεχνική και επιστημονική του επάρκεια, θα σταθεί αρωγός σε όποιον αναλάβει τη συγκεκριμένη ευθύνη.
Στην ίδια κατεύθυνση, ο Πρόεδρος του Συλλόγου Ελλήνων Συγκοινωνιολόγων, Θανάσης Τσιάνος, υπενθύμισε ότι η δημιουργία μητροπολιτικού φορέα αποτελεί πάγια θέση του Συλλόγου εδώ και τουλάχιστον 25 χρόνια. Εξέφρασε, μάλιστα, την ικανοποίησή του για τη δημόσια τοποθέτηση του Περιφερειάρχη, ο οποίος, παρότι δεν διαθέτει σήμερα τις σχετικές αρμοδιότητες, δηλώνει πρόθυμος να αναλάβει πρωτοβουλία για τον συντονισμό των εμπλεκόμενων φορέων και τη δρομολόγηση συγκεκριμένων λύσεων.
Από την πλευρά του, ο Εντεταλμένος Σύμβουλος της ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ, Πέτρος Σουρέτης, αναφέρθηκε στην ανάγκη άμεσων παρεμβάσεων και στρατηγικού προγραμματισμού των μεγάλων οδικών έργων, εκτιμώντας ότι η ύπαρξη ενός αποτελεσματικού σχεδιασμού μπορεί να διευκολύνει ουσιαστικά και την εξεύρεση χρηματοδοτικών πόρων. «Αν γίνει σωστός σχεδιασμός, λεφτά υπάρχουν. Υπάρχουν και για συντηρήσεις, υπάρχουν και για έργα, για νέα έργα και κατασκευές», όπως είπε.
Τη θεματική ενότητα του συνεδρίου συντόνισε ο δημοσιογράφος Τάσος Τέλλογλου.
