Δημοσθένης και Φίλιππος Β’: Η αθηναϊκή αδράνεια και η θρακική απειλή

Δημοσθένης και Φίλιππος Β’: Η αθηναϊκή αδράνεια και η θρακική απειλή

Η η θρακική απειλή του Φιλίππου Β’ γίνεται το επίκεντρο της πολιτικής δράσης του Δημοσθένη, καθώς η Αθήνα περνά σε κατάσταση συναγερμού μετά τα γεγονότα στην περιοχή του Ηραίου Τείχους. Από εκεί και πέρα, όλη η σκέψη και η στάση του συγκεντρώνονται απέναντι στον βασιλιά της Μακεδονίας.

Όπως έχει ήδη αναφερθεί, οι Αθηναίοι βρίσκονταν σε εμπόλεμη κατάσταση με τον Φίλιππο Β’, βασιλιά της Μακεδονίας, ήδη από το 357 π.Χ., μετά την κατάληψη της Αμφίπολης από εκείνον. Ωστόσο, ο πόλεμος εναντίον του, που διεξαγόταν χωρίς συστηματικό και μεθοδικό τρόπο, με στρατεύματα κυρίως μισθοφορικά, κακώς συντηρούμενα και χαλαρά διοικούμενα, δεν είχε να δείξει παρά ασήμαντες επιτυχίες και πενιχρά αποτελέσματα.

Είχε πλέον γίνει φανερή η γενικότερη αποστροφή των Αθηναίων για τις πολεμικές ενέργειες, ιδιαίτερα μετά την ήττα τους στον Συμμαχικό Πόλεμο των ετών 357-355 π.Χ., αλλά και η στροφή τους προς τον πλουτισμό και τις απολαύσεις. Το φιλειρηνικό αυτό πνεύμα αντανακλούσε στην πραγματικότητα την απογοήτευση, την πατριωτική απάθεια ή και την ηττοπάθεια των πολιτών, συναισθήματα που συμμεριζόταν και μερίδα των πολιτικών. Μάλιστα, ορισμένοι από αυτούς, με ιδιοτελή κίνητρα και εξυπηρετώντας προσωπικές επιδιώξεις, λειτουργούσαν ουσιαστικά ως πέμπτη φάλαγγα και τάσσονταν υπέρ της ειρήνευσης με τον βασιλιά της Μακεδονίας.

Ο Φίλιππος εκμεταλλεύτηκε την πολιτική αδράνεια και την ουσιαστική αδυναμία των Αθηναίων και προχώρησε σε επιθετικές ενέργειες τόσο στη Μακεδονία, στην Πιερία και τη Χαλκιδική, όσο και στη Θράκη. Αφού κατέλαβε την Πύδνα το 357/356 π.Χ., ερήμωσε την Ποτίδαια το 356 π.Χ. και κυρίευσε τη Μεθώνη το 354 π.Χ., έφθασε με τον στρατό του μπροστά στο Ηραίον Τείχος, ισχυρά οχυρωμένο θρακικό οικισμό ανάμεσα στη Βισάνθη, τη μετέπειτα Ραιδεστό, και την Πέρινθο, στη βόρεια ακτογραμμή της Προποντίδας, σε σχετικά μικρή απόσταση από το στρατηγικής σημασίας Βυζάντιο. Η αποφασιστική αυτή παρέμβαση του Φιλίππου στα θρακικά πράγματα, με την πολιορκία του Ηραίου Τείχους το 351 π.Χ., θορύβησε τους Αθηναίους, καθώς συνδεόταν με το ζήτημα της κατοχής των Στενών, που ήταν ύψιστη προτεραιότητα για το εισαγωγικό εμπόριο της Αθήνας.

Μέσα σε αυτό το σκηνικό, με την πόλη της Αθήνας να τίθεται σε συναγερμό μετά την είδηση για την πολεμική επιχείρηση του Φιλίππου στο Ηραίον Τείχος, ο Δημοσθένης κινητοποιείται δυναμικά. Η όλη πολιτική σκέψη και δράση του αρχίζει πλέον να επικεντρώνεται σε ένα μόνο ζήτημα, ενώ το πολιτικό του πάθος στρέφεται κατά ενός μόνο ανθρώπου. Η μείζων απειλή που συνιστούσε για την Αθήνα ο Φίλιππος της Μακεδονίας θα είναι από εδώ και πέρα η μόνιμη και πρωταρχική έγνοια του μεγαλύτερου ρήτορα της αρχαιότητας.

*Στη φωτογραφία του παρόντος άρθρου, ο Φίλιππος Β’, ο βασιλιάς της Μακεδονίας, κατά του οποίου στράφηκε το όλο πολιτικό πάθος του Δημοσθένη.

Δημοσθένης: Παράφορο πάθος και γνήσια τραγικότητα (Μέρος Α’)

Δημοσθένης: Παράφορο πάθος και γνήσια τραγικότητα (Μέρος Β’)

Δημοσθένης: Παράφορο πάθος και γνήσια τραγικότητα (Μέρος Γ’)

Δημοσθένης: Παράφορο πάθος και γνήσια τραγικότητα (Μέρος Δ’)

Δημοσθένης: Παράφορο πάθος και γνήσια τραγικότητα (Μέρος Ε’)

Δημοσθένης: Παράφορο πάθος και γνήσια τραγικότητα (Μέρος ΣΤ’)

Δημοσθένης: Παράφορο πάθος και γνήσια τραγικότητα (Μέρος Ζ’)

Δημοσθένης: Παράφορο πάθος και γνήσια τραγικότητα (Μέρος Η’)

Δημοσθένης: Παράφορο πάθος και γνήσια τραγικότητα (Μέρος Θ’)

Δημοσθένης: Παράφορο πάθος και γνήσια τραγικότητα (Μέρος Ι’)

Δημοσθένης: Παράφορο πάθος και γνήσια τραγικότητα (Μέρος ΙΑ’)

Δημοσθένης: Παράφορο πάθος και γνήσια τραγικότητα (Μέρος ΙΒ’)

Δημοσθένης: Παράφορο πάθος και γνήσια τραγικότητα (Μέρος ΙΓ’)

Δημοσθένης: Παράφορο πάθος και γνήσια τραγικότητα (Μέρος ΙΔ’)

Δημοσθένης: Παράφορο πάθος και γνήσια τραγικότητα (Μέρος ΙΕ’)

Loading

Play