Από τα εκπαιδευτικά προγράμματα του Φεστιβάλ Κινηματογράφου Χανίων ξεκίνησε η διαδρομή της Βάλιας Χατζηχριστοδούλου, που σήμερα επέστρεψε στη 14η διοργάνωση ως δημιουργός και βραβεύθηκε για το ντοκιμαντέρ της, «Με σκισμένες κουρτίνες». Η ιστορία της δείχνει πώς ένα σχολικό ερέθισμα μπορεί να εξελιχθεί σε δημιουργική πορεία και επαγγελματική προοπτική.
Η Βάλια Χατζηχριστοδούλου είναι σήμερα τελειόφοιτη του τμήματος σκηνογραφίας-ενδυματολογίας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης.
Το ντοκιμαντέρ της, που εξετάζει πώς αντιλαμβάνεται τον κόσμο ένα εκ γενετής τυφλό άτομο, απέσπασε το Ειδικό Βραβείο Εκπαιδευτικής Δημιουργίας Walter Lassally, το οποίο απένειμε το ΕΚΚΟΜΕΔ (Ελληνικό Κέντρο Κινηματογράφου Οπτικοακουστικών Μέσων και Δημιουργίας).
«Δεν περίμενα τη διάκριση και δεν το πίστευα όταν το έμαθα», είπε και πρόσθεσε: «Το γεγονός ότι πήρα βραβείο από το ΕΚΚΟΜΕΔ, σε αυτή τη φάση που βρίσκομαι τώρα, μου έδωσε στην ουσία μια επιβεβαίωση που έψαχνα μέσα από τις εντυπώσεις των ανθρώπων για την ταινία».
Όπως σημείωσε, όταν παρουσιάζει τη δουλειά της νιώθει ανασφάλεια, όμως η επιβεβαίωση που ήρθε με το βραβείο βρέθηκε σε πολύ καλή χρονική στιγμή: «Στην ουσία τελείωσα τις σπουδές μου και ενώ έχω αγχωθεί για το πώς λειτουργεί ο χώρος βιοποριστικά και για το αν μπορώ τελικά να ταιριάξω μέσα σε αυτό, η διάκριση μου δίνει μια ακόμα ώθηση στο να συνεχίσω να προσπαθώ να κάνω ντοκιμαντέρ και να πειραματίζομαι, όσο χρόνο και αν αυτό χρειαστεί».
Η σχέση της με τον κινηματογράφο ξεκίνησε στα μαθητικά της χρόνια, στο Μουσικό Σχολείο Χανίων. Κάπου ανάμεσα στο γυμνάσιο και το λύκειο, το ενδιαφέρον της για τη σκηνογραφία την έφερε κοντά στην κινηματογραφική ομάδα του σχολείου και τότε η επαφή της με τα εκπαιδευτικά προγράμματα του Φεστιβάλ Κινηματογράφου Χανίων αποδείχθηκε καθοριστική, καθώς μέσα από τα «Cine-μαθήματα» συμμετείχε στη δημιουργία ντοκιμαντέρ για τα ηχοτοπία.
Μέσα από την εθελοντική της παρουσία στις διοργανώσεις του Φεστιβάλ είχε την ευκαιρία να έρθει πιο κοντά στον κινηματογραφικό κόσμο και στους ανθρώπους του. Σεμινάρια των κινηματογραφιστριών Κωστάντζας Καψάλη και Εύας Στεφανή αποτέλεσαν την πρώτη της επαφή με το ντοκιμαντέρ παρατήρησης.
«Ενθουσιάστηκα πολύ. Άρχισα να ψάχνω περισσότερο το κομμάτι του υβριδικού ντοκυμαντέρ, του πειραματικού και της παρατήρησης», ανέφερε.
Η ίδια περιέγραψε ως καθοριστική τη σχέση της με το Φεστιβάλ Κινηματογράφου Χανίων, γιατί ήταν εκείνο που την έβαλε στον κόσμο του κινηματογράφου και των ανθρώπων του. «Ήρθα σε επαφή με σημαντικούς ανθρώπους, αλλά έμαθα επίσης πώς λειτουργεί ένα φεστιβάλ», είπε.
«Επειδή ερχόμουν για πολλές χρονιές ως εθελόντρια εδώ, γνώρισα και την ομάδα παραγωγής και άρχισα να αισθάνομαι πολύ οικεία και με τους ανθρώπους του φεστιβάλ, οπότε μου ήταν και πιο εύκολο να κοινωνικοποιούμαι και να γνωρίζω τους επισκέπτες του Φεστιβάλ και ανθρώπους που θαύμαζα, όπως, πέρυσι για παράδειγμα, τον κ. Σταύρο Ψυλλάκη».
Φέτος επέστρεψε στο Φεστιβάλ ως δημιουργός. Το ντοκιμαντέρ της, «Με σκισμένες κουρτίνες», έχει στο επίκεντρο τον Κωνσταντίνο Τσαγκαράκη. Ο Κωνσταντίνος, εκ γενετής τυφλός, ξεδιπλώνει τη δική του εμπειρία και ιδιοσυγκρασία, τη δική του «οπτική» για τον κόσμο γύρω του, όπως αναφέρεται στην περιγραφή του ντοκιμαντέρ, ανοίγοντας μια πόρτα για να γνωρίσει το κοινό πώς δημιουργεί εικόνες ένα εκ γενετής τυφλό άτομο. Ο Κωνσταντίνος αντιλαμβάνεται χρώματα, σχήματα και πρόσωπα, εκτός της αίσθησης της όρασης: μυρίζει το πράσινο, αισθάνεται το φως.
«Η αρχική ιδέα ήταν πολύ διαφορετική. Δεν γνώριζα τον Κωνσταντίνο, τον γνώρισα μέσα από τη διαδικασία έρευνας για το ντοκιμαντέρ», ανέφερε η Βάλια.
Η ίδια εξήγησε πώς βρέθηκε μαζί του: «Ένας δάσκαλός μου ζωγραφικής μου είχε πει ότι είχε γνωρίσει μια κοπέλα που ήταν εκ γενετής τυφλή και ότι μιλούσαν για τα όνειρά τους. Κάπως έτσι, είχα αρχίσει να σκέφτομαι πώς ονειρεύεται αυτή η κοπέλα, πώς βλέπει εικόνες.
Άρχισα, λοιπόν, να το ψάχνω περισσότερο αυτό και ήθελα να έρθω σε επαφή με άτομα με προβλήματα όρασης για να μοιραστούν πώς αντιλαμβάνονται τον κόσμο και πώς ονειρεύονται».
Ένα απαντητικό mail από την Περιφερειακή Ένωση Τυφλών Κρήτης ανέφερε ότι τους ενδιέφερε η ιδέα της Βάλιας και της σύστησαν τον Κωνσταντίνο ως ένα δραστήριο παιδί, με το οποίο θα μπορούσε να μιλήσει.
«Βρεθήκαμε για έναν καφέ. Ήμουν και αγχωμένη στην αρχή για το πώς θα τον προσεγγίσω, γιατί δεν ήθελα να τον κάνω να νιώσει άβολα και με το που βρεθήκαμε, ο Κωνσταντίνος ήταν απίστευτος. Είναι ένας άνθρωπος που έχει πάρα πολύ χιούμορ, αυτοσαρκάζεται και είναι απίστευτα ακομπλεξάριστος από τα στερεότυπα της τύφλωσης και το πως τον λαμβάνονται οι άλλοι. Ένιωσα κατευθείαν πάρα πολύ άνετα μαζί του και από αυτά που συζητούσαμε και από αυτά που μου έλεγε κατάλαβα ότι ο Κωνσταντίνος είναι απίστευτος από μόνος του και έχει πάρα πολύ υλικό να πει και να δώσει. Οπότε, εν τέλει, όλο το ντοκιμαντέρ ήταν γύρω από τον Κωνσταντίνο και γύρω από τον κόσμο του Κωνσταντίνου, το πώς αντιλαμβάνεται τις εικόνες, πώς ονειρεύεται και πώς αντιλαμβάνεται και τα χρώματα».
Η προβολή του ντοκιμαντέρ, στο πλαίσιο του 14ου Φεστιβάλ Κινηματογράφου Χανίων, ήταν για τη Βάλια μια ξεχωριστή εμπειρία.
«Είναι πολύ περίεργο. Ήμουν λίγο αγχωμένη στην προβολή της ταινίας και ειδικά μετά το τέλος, στο κομμάτι της συζήτησης, αλλά ευτυχώς ήταν μαζί μου ο Κωνσταντίνος, ο οποίος έχει άνεση να μιλάει στον κόσμο. Παράλληλα, όμως αισθάνθηκα πολύ ωραία, γιατί το περιβάλλον μού είναι πολύ οικείο και είχα στο κοινό και στην αίθουσα φίλους μου που είναι εθελοντές στο Φεστιβάλ», ανέφερε.
Εκτός από τα Χανιά, το ντοκιμαντέρ έχει ήδη προβληθεί και στο Φεστιβάλ Καστελλόριζου και, μετά τα Χανιά, η Βάλια το έχει ήδη προτείνει και σε άλλα, προκειμένου να συνεχίσει το ταξίδι του.
Όσο για το δικό της δημιουργικό ταξίδι, έχει ήδη μερικές ιδέες στο μυαλό της, προσπαθώντας να εντάξει και το κομμάτι των σπουδών της στην ενδυματολογία και τη σκηνογραφία. «Θα δείξει πώς θα πάει», είπε με τη χαρακτηριστική νεανική αισιοδοξία μπροστά στο αβέβαιο. Ωστόσο, το ότι μέσα από το πρώτο της ντοκιμαντέρ «κέρδισε» και μια φιλία, το κρατάει ως κατάκτηση. «Εύχομαι όλα τα υπόλοιπα project να μου δώσουν τέτοιες φιλίες και τέτοιες σχέσεις, όπως αυτή με τον Κωνσταντίνο», κατέληξε.
Πηγή φωτό: ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΥ ΧΑΝΙΩΝ
