Η νίκη των Δημοκρατικών στις ενδιάμεσες εκλογές φέρνει τον Χακίμ Τζέφρις σε πορεία να γίνει ο πρώτος αφροαμερικανός πρόεδρος της Βουλής των Αντιπροσώπων, με μπροστά του τη διπλή πρόκληση της αντιπολίτευσης στον πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ και της γεφύρωσης του χάσματος ανάμεσα στους μετριοπαθείς και τους πιο μαχητικούς προοδευτικούς του κόμματός του.
Ως πρόεδρος, ο Τζέφρις, που εκπροσωπεί περιφέρεια της Νέας Υόρκης στη Βουλή, θα ηγηθεί της πλειοψηφίας που θα ορκιστεί την πρώτη εβδομάδα του Ιανουαρίου, παίρνοντας τα ηνία από τους Ρεπουμπλικάνους, οι οποίοι είχαν τον έλεγχο του σώματος τα προηγούμενα τέσσερα χρόνια.
«Σήμερα αρχίζει η μεγάλη επιστροφή της Αμερικής», είπε στη νικητήρια ομιλία του αργά χθες το βράδυ, την ώρα που τα αμερικανικά μέσα ενημέρωσης μετέδιδαν ότι οι Δημοκρατικοί ενδέχεται να κερδίσουν την πλειοψηφία και στα δύο σώματα του Κογκρέσου, τη Βουλή των Αντιπροσώπων και τη Γερουσία.
Την τελευταία διετία είχε επιτεθεί στην ατζέντα του Κογκρέσου υπό τους Ρεπουμπλικανούς του Τραμπ, δεσμευόμενος να προωθήσει νομοθεσία που θα ανατρέψει τις έντονες περικοπές στις δαπάνες, οι οποίες έλαβαν ισχύ νόμου στις 4 Ιουλίου του 2025, για το Medicaid, το πρόγραμμα περίθαλψης για Αμερικανούς με χαμηλό εισόδημα και για άτομα με ειδικές ανάγκες.
«Ο αμερικανικός λαός μίλησε και δήλωσε ξεκάθαρα ότι έχει βαρεθεί τον εξτρεμισμό, τη διαφθορά. Θέλουν ένα Κογκρέσο που θα έχει αποτέλεσμα για τον αμερικανικό λαό», σημείωσε.
Έχει ήδη πει ότι, καθώς η κοινοβουλευτική του ομάδα θα εστιάσει στη στήριξη των Αμερικανών με χαμηλό εισόδημα και της μεσαίας τάξης απέναντι στο υψηλό κόστος διαβίωσης, οι Δημοκρατικοί θα ερευνήσουν επίσης τις συναλλαγές της κυβέρνησης Τραμπ με στελέχη επιχειρήσεων, ανάμεσά τους και εκείνους που έχουν κάνει μεγάλες δωρεές σε εκστρατείες και έργα της. Ωστόσο δεν έχει δηλώσει ότι, υπό την ηγεσία του, η Βουλή θα προχωρήσει σε τρίτη απόπειρα παραπομπής του Τραμπ.
Ο Δημοκρατικός βουλευτής Ρόμπερτ Γκαρσία από την Καλιφόρνια, ο οποίος αναμένεται να γίνει πρόεδρος της Επιτροπής Εποπτείας και Λογοδοσίας στη Βουλή των Αντιπροσώπων, του έδωσε μια συμβουλή: «Να προσλάβεις δικηγόρους», είπε σε δήλωσή του τη νύχτα των εκλογών.
Καθώς συνεχίζεται η καταμέτρηση σε μεγάλο μέρος της χώρας μετά τις χθεσινές ενδιάμεσες εκλογές, το εύρος της πλειοψηφίας των Δημοκρατικών στη Βουλή για τα επόμενα δύο χρόνια δεν έχει ακόμη διευκρινιστεί.
Ο πρόεδρος της Βουλής ηγείται του συχνά θορυβώδους σώματος των 435 μελών, αποφασίζοντας ποια νομοθεσία θα προχωρήσει σε ψηφοφορία ή θα θαφτεί εν τη γενέσει. Είναι επίσης ο δεύτερος στη σειρά για την προεδρία, μετά τον αντιπρόεδρο των ΗΠΑ Τζέι Ντι Βανς.
Αργότερα αυτόν τον μήνα, οι νεοεκλεγέντες Δημοκρατικοί βουλευτές θα συνεδριάσουν κεκλεισμένων των θυρών για να χρίσουν τον υποψήφιό τους για πρόεδρο του σώματος στην ψηφοφορία του Ιανουαρίου και, σύμφωνα με πολλούς Δημοκρατικούς συμβούλους, κανείς δεν φαίνεται να συνιστά σοβαρή απειλή για τον Τζέφρις.
Εβδομάδες αργότερα, με την έναρξη λειτουργίας του νέου Κογκρέσου, η ολομέλεια της Βουλής των Αντιπροσώπων θα ψηφίσει για να αναδείξει τον 57ο πρόεδρό της από το 1789, με τους Ρεπουμπλικανούς να έχουν χρίσει και τον δικό τους υποψήφιο, ο οποίος ωστόσο είναι σχεδόν βέβαιο ότι θα αποτύχει.
Ωστόσο ο Τζέφρις έχει ακόμη δουλειά μπροστά του για να εξασφαλίσει την υποστήριξη διαφόρων προοδευτικών της αριστερής πτέρυγας του κόμματος, όπως η συντοπίτισσά του από τη Νέα Υόρκη και νεοεκλεγείσα βουλευτής Νταριαλίζα Άβιλα Σεβαλιέ.
Σε συνέντευξή της στις 30 Σεπτεμβρίου στο Vanity Fair, η Άβιλα Σεβαλιέ δεν δεσμεύθηκε να ψηφίσει τον Τζέφρις.
Αντί γι’ αυτό έδωσε έναν κατάλογο με πολιτικές που, όπως είπε, ο επόμενος πρόεδρος θα πρέπει να στηρίξει: μεταρρυθμίσεις στα εκλογικά δικαιώματα, επενδύσεις στη δημόσια στέγαση, μπλοκάρισμα της αποστολής επιθετικών όπλων στο Ισραήλ και καθολική υγειονομική περίθαλψη.
Ωστόσο φιλοϊσραηλινές οργανώσεις βρίσκονται ανάμεσα στους μεγαλύτερους δωρητές της εκστρατείας του Τζέφρις, ενώ ο ίδιος έχει δείξει ότι είναι άνετος με τις προτάσεις για ένα πρόγραμμα περίθαλψης «Medicare για Όλους», το οποίο πολλοί Δημοκρατικοί φοβούνται ότι θα είναι υπερβολικά δαπανηρό.
«Το ερώτημα είναι τι έχει να τους δώσει για να τους πάρει με το μέρος του», δήλωσε η Μισέλ Σουέρς, καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο Τζόρτζταουν.
Ωστόσο, αν γείρει πολύ αριστερά, θα μπορούσε να προκαλέσει εξέγερση μεταξύ των μετριοπαθών Δημοκρατικών.
«Πάνω από όλα η οικονομική ευχέρεια»
Ο 56χρονος Τζέφρις είναι γνωστός για την ικανότητά του να δημιουργεί συναίνεση στους κόλπους της κοινοβουλευτικής του ομάδας, σε αντίθεση με το ιεραρχικό στυλ της επίσης Δημοκρατικής πρώην προέδρου του σώματος Νάνσι Πελόζι. Ωστόσο ξέρει και να ρίχνει γροθιές, ιδίως για να συσπειρώνει το στρατόπεδό του.
«Ως πλειοψηφία, ένα από τα πρώτα πράγματα που πρόκειται να κάνουμε είναι να διώξουμε τον Πιτ Χέγκσεθ», είπε σε πολιτική συγκέντρωσή του τρεις ημέρες πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές.
Ωστόσο επαναλαμβάνει συνεχώς ότι οι Δημοκρατικοί θα επιτεθούν στην «κρίση του κόστους διαβίωσης», κάτι που οι ψηφοφόροι αναφέρουν επανειλημμένα ως την κύρια ανησυχία τους.
«Η Αμερική είναι υπερβολικά ακριβή» ήταν το ρεφρέν του στις δημόσιες εμφανίσεις του.
Υψηλόβαθμος Δημοκρατικός σύμβουλος στη Βουλή δήλωσε ότι υπάρχει μια σειρά νομοσχεδίων που θα μπορούσε να προωθήσει και που πιθανόν θα ένωναν τους Δημοκρατικούς: μια διευρυμένη φοροαπαλλαγή για παιδιά, την οποία άφησαν να εκπνεύσει ο Τραμπ και οι Ρεπουμπλικάνοι στο Κογκρέσο, μια φοροαπαλλαγή για τη στέγαση ώστε να γίνει πιο προσιτή η αγορά σπιτιού, ο τερματισμός του πολέμου στο Ιράν, η επαναφορά των επιδοτήσεων στην καθαρή ενέργεια και η ανανέωση ορισμένων επιδομάτων υγειονομικής περίθαλψης του «Obamacare».
Αυτό θα ήταν εφικτός στόχος, ενώ σε κάποια από αυτά τα νομοσχέδια θα μπορούσε να ασκήσει βέτο ο Τραμπ. Η μεγαλύτερη πρόκληση για τον Τζέφρις θα ήταν να απευθυνθεί στους Ρεπουμπλικανούς για να περάσει κρίσιμης σημασίας νομοθεσία. Αυτό θα περιλάμβανε την αύξηση του ορίου του χρέους για τον αμερικανικό δανεισμό, την αποφυγή αθέτησης πληρωμών από το κράτος και την έγκριση ομοσπονδιακών δαπανών ώστε να αποφευχθεί αναστολή της λειτουργίας υπηρεσιών του ομοσπονδιακού κράτους.
Ο Τζέφρις θα αποτελέσει επίσης την αιχμή του δόρατος άλλων προτεραιοτήτων των Δημοκρατικών, όπως η προστασία της Κοινωνικής Ασφάλισης, η αναίρεση περικοπών ύψους 900 δισεκατ. δολαρίων που επέβαλαν οι Ρεπουμπλικάνοι στο Medicaid και η αναθεώρηση νόμων περί Μετανάστευσης.
Η Κέιτ ντεΓκράιτερ, εκπρόσωπος του «Third Way», μιας συμβουλευτικής ομάδας μετριοπαθών Δημοκρατικών, δήλωσε ότι θα πρέπει να αντισταθεί στα αιτήματα προοδευτικών να παραπέμψει τον πρόεδρο.
«Δεν πιστεύω ότι θα είναι βοηθητικό να έχουμε μια τεράστια μάχη παραπομπής για τον πρόεδρο», σημείωσε.
Οι νεοεκλεγέντες προοδευτικοί είναι «πιθανόν να έρθουν στην Ουάσινγκτον περιμένοντας ότι θα μπορέσουν να αλλάξουν το σύμπαν από την πρώτη μέρα», δήλωσε παράλληλα ο Ντέιβιντ Μίλερ, καθηγητής διακυβέρνησης στο Αμερικανικό Πανεπιστήμιο. Η πρόκληση για τον Τζέφρις θα είναι να μετριάσει αυτές τις προσδοκίες «δεδομένου ότι οι Δημοκρατικοί δεν ελέγχουν τον Λευκό Οίκο», κατέληξε.
