Ο Γιώργος Τσακίρης μιλά για την έκθεση στη Roma Gallery και το «λάθος στο εικαστικό έργο»

Ο Γιώργος Τσακίρης μιλά για την έκθεση στη Roma Gallery και το «λάθος στο εικαστικό έργο»

«Το λάθος στο εικαστικό έργο είναι δώρο», λέει ο εικαστικός Γιώργος Τσακίρης, με αφορμή την έκθεση έργων του στη Roma Gallery. Η παρουσίαση στο Κολωνάκι συνδυάζει σχέδια και μια εν εξελίξει γλυπτική εγκατάσταση, όπου η δράση ζωντανών οργανισμών επηρεάζει άμεσα το αποτέλεσμα.

Η έκθεση «Γιώργος Τσακίρης: Αλευρόψειρες και άλλα άγρια ζώα» φιλοξενείται στη Roma Gallery έως τις 19 Δεκεμβρίου 2026, σε επιμέλεια της ιστορικού τέχνης Άλιας Τσαγκάρη. Περιλαμβάνει σχέδια με μελάνι σε χαρτί της τελευταίας πενταετίας, αλλά και μια εγκατάσταση που βρίσκεται ακόμη σε εξέλιξη.

Ο καλλιτέχνης εξηγεί ότι η ενασχόλησή του με την εξέλιξη της ζωής, τους οργανισμούς και τους μικροοργανισμούς τον απασχολεί από τις αρχές της δεκαετίας του ’80. Όπως λέει, πρόκειται για μια διαδικασία με διαρκή εναλλαγή προσμονής, δημιουργίας, αναμονής και αγωνίας, που απαιτεί ψυχραιμία, αφού το τελικό αποτέλεσμα δεν είναι ποτέ απολύτως προβλέψιμο.

Για τις «Αλευρόψειρες», σημειώνει ότι παρουσιάστηκαν για πρώτη φορά στην Μπιενάλε της Αλεξάνδρειας το 1997. Τότε, σε κλωβό από σίδερο και γυαλί διαστάσεων 300 times 225 times 160 εκατοστών, είχε φροντίσει να αναπτυχθούν ψείρες που διέγραφαν διαδρομές πάνω στο γυάλινο περίβλημα, ενώ κάτι ανάλογο θα συμβεί και στη σημερινή εγκατάσταση.

Στη νέα εκδοχή του έργου, μέσα σε μεγάλες γυάλινες νταμιτζάνες με προχοΐδες στα στόμια, ο ίδιος ρυθμίζει την είσοδο του οξυγόνου. Αν εμφανιστούν οι οργανισμοί, όπως λέει, θα σχηματίσουν ένα σκηνικό που θα μεταμορφώνεται με τον χρόνο, παρουσιάζοντας νέες εικόνες. Στην ερώτηση γιατί αλευρόψειρες, απαντά πως οι κυβερνοεπιθέσεις σε καύσιμα, τηλεπικοινωνίες, ηλεκτρικά δίκτυα, υδροδότηση, ο υβριδικός πόλεμος και τα σαμποτάζ σε ενεργειακές υποδομές δεν συγκρίνονται με τις καταστροφές που μπορεί να προκαλέσει η αδιαφορία για τη φύση, γι’ αυτό και οι αλευρόψειρες είναι, όπως λέει, «μια κυβερνοεπίθεση στην τροφική αλυσίδα».

Ο Τσακίρης αναφέρεται και στα άλλα «άγρια ζώα» που συμμετέχουν στην έκθεση, τα οποία δεν είναι ζωντανά αλλά αποτυπωμένα με μπλε στυλό πάνω σε χαρτί. Πρόκειται για έργα διαστάσεων 70 times 50 εκ., στα οποία επανέρχονται ζώα που τον απασχολούν ως καλλιτέχνη και εκτροφέα, από τις σφηκοφωλιές και τις λίμνες με βατράχια στο όρος Πάικο το 1982 μέχρι τους κήπους το 1984, τις μετακινήσεις των πουλιών το 1985, το θερμοκήπιο το 1992, τις ποντικοπαγίδες και το ενυδρείο το 1994, το εκτροφείο σαλιγκαριών και τη νεκρή φύση σε εξέλιξη το 1995, τους βάτραχους σε χειμέρια νάρκη το 1996, τις κλωσσομηχανές το 1997, τις πελαργοφωλιές το 2000, το σαράκι το 1990 και άλλα έργα.

Η εκθεσιακή πορεία του Γιώργου Τσακίρη, ο οποίος υπήρξε καθηγητής στη Σχολή Καλών Τεχνών του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, περιλαμβάνει περισσότερες από σαράντα ατομικές εκθέσεις και πολλές συμμετοχές σε ομαδικές διοργανώσεις στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Από το 1986 ζει στους πρόποδες του όρους Πάικου, όπου έχει διαμορφώσει εργαστήριο στενά δεμένο με το αγροτικό και φυσικό περιβάλλον της περιοχής.

Ο ίδιος λέει πως πρώτα ήταν αγρότης και μετά καλλιτέχνης, παρότι η οικογένειά του δεν είχε ως κύριο επάγγελμα τη γεωργία. Περιγράφει ότι φύτεψε χιλιάδες δέντρα, τα φρόντισε να μεγαλώσουν και να καρποφορήσουν, ενώ όταν γέρασαν τα έκοψε για καυσόξυλα και φύτεψε νέα, κάτι που, όπως λέει, είναι ο φυσικός κύκλος. Ακόμη και στα χρόνια που δίδασκε στη Σχολή Καλών Τεχνών του ΑΠΘ φύτεψε καρποφόρα δέντρα, τα οποία συνεχίζουν να παράγουν καρπούς.

Στους πρόποδες του όρους Πάικου, όπου βρίσκεται το βασικό του εργαστήριο, έζησε γεννήσεις ζώων και έστησε φάρμα με στρουθοκαμήλους, άλογα, πρόβατα και άλλα ζώα. Θυμάται επίσης πως, όταν όργωνε με το τρακτέρ το χωράφι μετά τον θέρο, είχε στο μυαλό του τον Lucio Fontana που έσκιζε τον καμβά με το μαχαίρι. Για τη δική του «Αγροτέχνη» λέει ότι καθοριστικό ρόλο έπαιξαν οι σπουδές και η ζωή του στη Φλωρεντία, την εποχή που η arte povera και η Τέχνη της Γης βρίσκονταν στο προσκήνιο.

Σε ό,τι αφορά τη φράση του πως «μια δημιουργία πρέπει να έχει λάθη για να είναι έργο Τέχνης», ο Τσακίρης διευκρινίζει ότι οι θρησκείες της Ανατολής θεωρούν βλασφημία να ονομάζεται ο καλλιτέχνης δημιουργός, κάτι που ο ίδιος δεν υιοθετεί. Προσθέτει ότι δεν συμμερίζεται την αντίληψη ορισμένων ζωγράφων των αρχών του 20ού αιώνα που ένιωθαν σπουδαίοι επειδή ασχολούνταν με την τέχνη των λίγων.

Το λάθος στο εικαστικό έργο, σύμφωνα με τον ίδιο, είναι δώρο γιατί επιτρέπει στον καλλιτέχνη να επανεξετάσει το έργο μετά την πρώτη δόμηση, να το αποδομήσει και να το ξαναχτίσει. Του δίνει χρόνο να πλάσει ιστορίες και αφήνει στον θεατή τα στοιχεία για να συνθέσει τη δική του, ενώ, όπως σημειώνει, με την εικαστική τέχνη πλησιάζεις την ουτοπία.

Έργα του Γιώργου Τσακίρη υπάρχουν σε σημαντικές συλλογές, όπως της Εθνικής Πινακοθήκης, του ΕΜΣΤ και του MOMus.

Loading

Play