Ο Εμίλ Ντυρκέμ (1858-1917) είναι πρωτοπόρος της κοινωνιολογίας, και το έργο του «Στοιχειώδεις μορφές του θρησκευτικού βίου. Το τοτεμικό σύστημα στην Αυστραλία» (1912) κυκλοφόρησε από το Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης (ΜΙΕΤ) με μετάφραση και επιμέλεια του Μύρωνα Αχείμαστου το 2025. Το έργο θεωρείται σημαντική συμβολή στην κοινωνιολογική σκέψη και η μελέτη του Ντυρκέμ μας αποκαλύπτει πολύτιμες πτυχές της κοινωνικής συνοχής και ταυτότητας. Στην εισαγωγή του, ο Αχείμαστος αναλύει την πορεία του Ντυρκέμ από τη φιλοσοφία προς την κοινωνιολογία και επισημαίνει τις επιρροές που δέχθηκε από τον Αύγουστο Κοντ και άλλους ανθρωπολόγους. Η μέθοδος του Ντυρκέμ παραμένει επίκαιρη, καθώς προτάσσει έναν προκαταρκτικό ορισμό του επιστημονικού αντικειμένου, ο οποίος συνεχίζει να εφαρμόζεται στη σύγχρονη έρευνα.
Μελετώντας τις φυλές της Αυστραλίας, ο Ντυρκέμ διαμορφώνει μια νέα αντίληψη για τη θρησκεία, αναγνωρίζοντας τη σημασία του ιερού και του βέβηλου ως θεμελιώδεις διακρίσεις στην κοινωνία. Η θρησκεία λειτουργεί ως μηχανισμός κοινωνικής ενοποίησης, ενισχύοντας τη συλλογική ταυτότητα και ξεκινούμε από την κοινωνία για να φτάσουμε στο άτομο.
Ο Μ. Αχείμαστος συζητά τις απαιτήσεις της μετάφρασης, της εισαγωγής και του υπομνηματισμού του Ντυρκέμ, επισημαίνοντας ότι η ανάλυση του «Στοιχειώδεις μορφές του θρησκευτικού βίου» απαιτεί συστηματική γνώση της συνολικής του εργασίας. Η εργασία μου, υπογραμμίζει, είναι αποτέλεσμα μιας διετούς έρευνας και μελέτης που περιλαμβάνει ουσιαστική γνώση της ελληνικής γλώσσας και της κοινωνιολογικής θεωρίας του Ντυρκέμ.
Αναφορικά με την επιρροή του Ντυρκέμ στην ελληνική κοινωνιολογία, ο Αχείμαστος τονίζει ότι οι Έλληνες κοινωνικοί επιστήμονες έχουν στρέψει την προσοχή τους σε άλλους κλασικούς, αγνοώντας τη σημαντική του συνεισφορά. «Οι ελληνικές κοινωνικές επιστήμες δεν έχουν αξιοποιήσει πλήρως τη σκέψη του Ντυρκέμ», αναφέρει, επισημαίνοντας ότι η εργασία του παρουσιάζει ριζοσπαστικές πτυχές που συχνά παρερμηνεύονται.
Ο Μ. Αχείμαστος προγραμματίζει την περαιτέρω ενασχόλησή του με τον Ντυρκέμ, επισημαίνοντας ότι η συνταξιοδότησή του του επιτρέπει να εστιάσει στην έρευνά του. Αναμένονται δημοσιεύσεις όπως η μονογραφία «Ντυρκέμ και ανθρωπολογία» και η μετάφραση έργων του Ντυρκέμ στα ελληνικά, που θα συμβάλουν στην αναγνώριση της κριτικής του προσέγγισης.
![]()
