Νικητής δεν αναδείχθηκε, όμως στις εκλογές στο Ισραήλ φαίνεται πως βρέθηκαν δύο πρόθυμοι να διεκδικήσουν τη διακυβέρνηση της χώρας. Ο πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου και ο αντίπαλός του Γκάντι Άιζενκοτ δήλωσαν αμφότεροι έτοιμοι να σχηματίσουν κυβέρνηση, σε ένα αποτέλεσμα που προμηνύει σκληρές διαπραγματεύσεις.
Ο πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου και ο αντίπαλός του Γκάντι Άιζενκοτ, των οποίων οι συμμαχίες φαίνονται να οδηγούνται σε απόλυτη ισοπαλία μετά τις χθεσινές βουλευτικές εκλογές και μακριά από την πλειοψηφία στη Βουλή, δήλωσαν και οι δύο έτοιμοι να σχηματίσουν κυβέρνηση, κάτι που προοιωνίζεται δύσκολες συνομιλίες.
Ο κ. Νετανιάχου υποστήριξε ότι πρέπει να σχηματιστεί «ισχυρή κυβέρνηση της δεξιάς», καλώντας την «εβραϊκή και σιωνιστική πλειοψηφία» να «ενωθεί» και να κάνει νέα αρχή.
Αφού επέλεξε να μη μιλήσει για αρκετές ώρες μετά το κλείσιμο των εκλογικών κέντρων, στις 22:00 τοπική ώρα και ώρα Ελλάδας, εμφανίστηκε τελικά χαμογελαστός και με αέρα αυτοπεποίθησης μπροστά στους υποστηρικτές του περίπου στις 03:00, για να εκφωνήσει μια ασυνήθιστα σύντομη ομιλία.
Οι πρώτες δημοσκοπήσεις έξω από τα εκλογικά τμήματα έδιναν αρχικά προβάδισμα στη συμμαχία της αντιπολίτευσης υπό τον κεντρώο Γκάντι Άιζενκοτ, όμως αργότερα μεταδόθηκαν άλλες που έφερναν τις δύο πλευρές ισόπαλες, με 51 έδρες στην Κνέσετ η καθεμία.
Με αυτό το αποτέλεσμα, και οι δύο μένουν μακριά από το απαιτούμενο όριο των 61 εδρών από τις 120 της ισραηλινής εθνικής αντιπροσωπείας, που δίνει την πλειοψηφία και τη δυνατότητα σχηματισμού κυβέρνησης.
Παρά το εξαιρετικά αμφίρροπο αποτέλεσμα, ο Γκάντι Άιζενκοτ είδε στις πρώτες εκτιμήσεις μια «πλήρη αποδοκιμασία» του Μπενιαμίν Νετανιάχου. «Ο λαός επέλεξε την αλλαγή», είπε στους υποστηρικτές του, υποσχόμενος ότι θα κάνει ό,τι μπορεί για να σχηματίσει κυβέρνηση και απορρίπτοντας την επιστροφή στις κάλπες.
Ο 77χρονος πρωθυπουργός από την πλευρά του δεν αναφέρθηκε καθόλου στον αντίπαλό του στην ομιλία του. Δεν διεκδίκησε τη νίκη, περιοριζόμενος να τονίζει ότι το κόμμα του, το Λικούντ (δεξιά), παραμένει το μεγαλύτερο στο κοινοβούλιο, καθώς εκτιμάται πως θα λάβει 27 έδρες, από 32 στο απερχόμενο σώμα, μπροστά από το Γιασάρ του κ. Άιζενκοτ.
Η συμμετοχή των Ισραηλινών ήταν μαζική σε αυτή την ψηφοφορία, την πρώτη μετά την επίθεση της 7ης Οκτωβρίου 2023. Το ποσοστό συμμετοχής έφθασε το 77,7% και ήταν το υψηλότερο από το 1999.
Η άλλη σημαντική εξέλιξη της βραδιάς είναι η θεαματική άνοδος της δύναμης των δύο αραβικών «λιστών» (κομμάτων). Άνευ προηγουμένου άνοδος των αραβικών κομμάτων σημειώνεται για το Ραμ, που εκφράζει μετριοπαθείς ισλαμιστές, και την Ενοποιημένη Αραβική Λίστα, που ανήκει στη ριζοσπαστική αριστερά, καθώς αναμένεται να έχουν 18 έως 19 έδρες στο νέο σώμα, έναντι 10 στο απερχόμενο κοινοβούλιο.
Το πολιτικό στρατόπεδο του Μπενιαμίν Νετανιάχου υπέστη «μεγάλη ήττα», έκρινε ο ηγέτης του Ραμ, Μανσούρ Αμπάς, δηλώνοντας έτοιμος να συνεργαστεί με τον Γκάντι Άιζενκοτ, κάτι που ο τελευταίος πάντως λέει πάντα ότι δεν εξετάζει.
«Αποκλείεται ο σχηματισμός κυβέρνησης που θα υποστηρίζεται από τα αραβικά κόμματα», είπε από την πλευρά του ο πρωθυπουργός Νετανιάχου, ο οποίος επικέντρωσε μεγάλο μέρος της εκστρατείας του στις επιθέσεις εναντίον τους, με σύνθημα για παράδειγμα «είτε η δεξιά, ή η Παλαιστίνη».
Η κατάσταση που διαμορφώνεται, τουλάχιστον προς το παρόν, οδηγεί σε αδιέξοδο, εκτίμησε η Ιλάνα Σπάιτσμαν, ειδικευμένη στις πολιτικές επιστήμες και οργανώτρια συνεδρίων στο πανεπιστήμιο Μπαρ Ιλάν.
«Ο Νετανιάχου δεν έχει κανέναν τρόπο να σχηματίσει κυβέρνηση», ενώ ο συνασπισμός του κ. Άιζενκοτ θα χρειαστεί «είτε να σχηματίσει κυβέρνηση μαζί με τα αραβικά κόμματα, ή να σχηματίσει κυβέρνηση μειοψηφίας», δύο επιλογές που ως τώρα η αντιπολίτευση αποκήρυσσε, ανέλυσε.
Τα κόμματα θα μπουν τις επόμενες εβδομάδες σε διαπραγματεύσεις, αναζητώντας τρόπο να σχηματιστεί η επόμενη κυβέρνηση.
Σε περίπτωση αποτυχίας, κάτι συνηθισμένο στην πρόσφατη ιστορία του Ισραήλ, θα χρειαστεί νέα προσφυγή στις κάλπες, επιλογή που απορρίπτει ο κ. Άιζενκοτ.
«Για να σχηματιστεί κυβέρνηση, θα χρειαστεί να σπάσουν οι κανόνες και όσα θεωρούνταν καθιερωμένα, να συμπηχθούν συμμαχίες χωρίς προηγούμενο», εκτίμησε ο Γιαελί Λιφσίτς, φοιτητής που πήγε να πανηγυρίσει την επιτυχία του Γκάντι Άιζενκοτ στην έδρα του κόμματός του στο Τελ Αβίβ, όπου οι πρώτες εκτιμήσεις για το αποτέλεσμα έγιναν αφορμή για ξέσπασμα των συγκεντρωμένων σε κραυγές χαράς και στο σύνθημα «Μπίμπι, πήγαινε σπίτι σου!». Το χαϊδευτικό Μπίμπι είναι ταυτισμένο με τον πρωθυπουργό Νετανιάχου.
Η εκλογική επιτροπή αναμενόταν να αρχίσει σταδιακά να δημοσιοποιεί τα επίσημα αποτελέσματα τη νύχτα, ενώ η διαδικασία μπορεί να κρατήσει μερικές ημέρες.
Ο κ. Νετανιάχου, που πολλαπλασίασε τα κινδυνολογικά μηνύματα τις τελευταίες ημέρες, έφερε ξανά στην ομιλία του την απειλή του Ιράν.
«Το Ισραήλ έχει στα χέρια του ιστορική, μοναδική ευκαιρία με τον εταίρο μας τον πρόεδρο Τραμπ να εξαλείψει οριστικά την υπαρξιακή απειλή του Ιράν», τόνισε.
Λίγες ώρες νωρίτερα, ο κ. Άιζενκοτ τον είχε προειδοποιήσει: «ούτε που να το σκεφτείς να χρησιμοποιήσεις την ασφάλεια του Ισραήλ για πολιτικούς σκοπούς».
Ενώ ισραηλινά μέσα ενημέρωσης ανέφεραν τις τελευταίες εβδομάδες αποκλίσεις ανάμεσα σε κορυφαίους αξιωματικούς του στρατού και τον πρωθυπουργό, ο κεντρώος υποψήφιος απευθύνθηκε στα σώματα ασφαλείας και είπε ότι ο Μπενιαμίν Νετανιάχου «δεν έχει την εντολή, ούτε την εμπιστοσύνη του λαού. Να θυμάστε ότι δεν υπηρετείτε παρά μόνο το κράτος και τα συμφέροντα των ισραηλινών πολιτών», τόνισε ο άλλοτε αρχηγός των γενικού επιτελείου εθνικής άμυνας.
Η εικόνα που διαμορφώνεται από το εκλογικό αποτέλεσμα, όπως μοιάζει να προκύπτει μέχρι στιγμής, αντανακλά την πόλωση στη χώρα, η οποία εντάθηκε μετά την επίθεση της 7ης Οκτωβρίου 2023, το έναυσμα του πολέμου στη Λωρίδα της Γάζας.
Οι εκλογές διεξήχθησαν μέσα σε κλίμα αυξανόμενων διεθνών επικρίσεων για τον τρόπο διεξαγωγής του πολέμου στη Λωρίδα της Γάζας, τη βία των εποίκων και την επέκταση των ισραηλινών οικισμών στη Δυτική Όχθη επί των ημερών της πιο δεξιάς κυβέρνησης στην ιστορία του Ισραήλ.
«Θέλω αλλαγή», είπε η Άσια Εγκμπάρια, φοιτήτρια νομικής, 23 ετών, αφού ψήφισε στην Ουμ αλ Φαμ, πόλη με κατά πλειονότητα αραβικό πληθυσμό στο βόρειο τμήμα της χώρας. «Δεν θέλω να αντιμετωπίζομαι σαν πολίτης δεύτερης ή τρίτης κατηγορίας. Θέλω να ζήσω με ειρήνη και ηρεμία».
ΦΩΤΟ ΑΡΧΕΙΟΥ
