Στην Καλιφόρνια ξεκινά σήμερα η δίκη της Meta ενώπιον της ομοσπονδιακής δικαιοσύνης των ΗΠΑ, με 29 πολιτείες να κατηγορούν τη μητρική εταιρεία του Facebook και του Instagram ότι έκανε τις πλατφόρμες εθιστικές για ανηλίκους. Οι πολιτείες διεκδικούν αποζημιώσεις που αγγίζουν τα 200 δισεκατομμύρια δολάρια.
Τι ζητούν οι πολιτείες
Ένας συνασπισμός 29 πολιτειών των ΗΠΑ κατέθεσε την αγωγή κατά της Meta το 2023, ενώ τέσσερις από αυτές -η Καλιφόρνια, το Κολοράντο, το Κεντάκι και το Νιού Τζέρσεϊ- επιλέχθηκαν για να την υποστηρίξουν στο δικαστήριο.
Οι εισαγγελείς των τεσσάρων πολιτειών θα επιχειρήσουν να αποδείξουν τρία σημεία: ότι η Meta πρόσθεσε στις πλατφόρμες της λειτουργίες σχεδιασμένες να κρατούν την προσοχή των εφήβων, ότι παραπλάνησε το κοινό για τους κινδύνους των πλατφορμών και ότι συνέλεξε δεδομένα από παιδιά κάτω των 13 ετών χωρίς τη συγκατάθεση των γονέων, παραβιάζοντας την ομοσπονδιακή νομοθεσία.
Οι τέσσερις εισαγγελείς ζητούν περίπου 193 δισεκ. δολάρια από τη Meta και θέλουν, παράλληλα, να επιβληθούν βαθιές αλλαγές στο Facebook και το Instagram ώστε να ενισχυθεί η προστασία των ανηλίκων.
Θα αποδείξουμε ενώπιον σώματος ενόρκων ότι η Meta απέκρυψε πως γνώριζε τις βλάβες που προκαλούνται στους νέους διότι ήταν πιο επικερδές να κάνει τα στραβά μάτια, δήλωσε ο γενικός εισαγγελέας του Κεντάκι Ράσελ Κόουλμαν. Το κάναμε με τη βιομηχανία του καπνού τη δεκαετία του 1990, το κάναμε με τις εταιρείες που ευθύνονταν για την κρίση των οπιοειδών, θα το ξανακάνουμε με Meta, πρόσθεσε.
Πώς προκύπτει το ποσό των σχεδόν 200 δισεκατομμυρίων;
Δεν υπάρχει αμερικανικός νόμος που να προβλέπει πρόστιμο 200 δισεκ. δολαρίων. Το ποσό προκύπτει από πολλαπλασιασμό: οι νόμοι περί προστασίας των καταναλωτών προβλέπουν πρόστιμα για κάθε παράβαση ξεχωριστά, από μερικές χιλιάδες έως δεκάδες χιλιάδες δολάρια, ανάλογα με την πολιτεία, και οι εισαγγελείς υπολόγισαν μία παράβαση για κάθε ανήλικο που επηρεάστηκε. Ειδικοί, με βάση εσωτερικά δεδομένα της Meta, εκτίμησαν πόσοι έφηβοι και παιδιά κάτω των 13 ετών χρησιμοποίησαν το Instagram και το Facebook από το 2012 στις 29 πολιτείες που έχουν προσφύγει κατά της εταιρείας.
Το ποσό των 193 δισεκ. δολαρίων αντιστοιχεί σχεδόν στον ετήσιο κύκλο εργασιών της Meta και είναι τριπλάσιο από τα ετήσια κέρδη της.
Κανείς δεν περιμένει ότι, αν η εταιρεία καταδικαστεί, θα πληρώσει αυτό το ποσό: οι ίδιες οι πολιτείες μπορούν να προσαρμόσουν το αίτημά τους έως το τέλος της διαδικασίας, ενώ η τελική απόφαση θα ληφθεί από τη δικαστή Ιβόν Γκονσάλες Ρότζερς, η οποία θα συνεκτιμήσει κυρίως την ικανότητα της Meta να καταβάλει την αποζημίωση.
Τι απαντά η Meta
Η εταιρεία στηρίζει την υπεράσπισή της σε τρεις άξονες, τους οποίους είχε παρουσιάσει εν μέρει σε προηγούμενη δίκη εις βάρος της που έγινε τον περασμένο χειμώνα στο Λος Άντζελες. Σε εκείνη τη δίκη, που αφορούσε αγωγή έφηβης από την Καλιφόρνια για ψυχική βλάβη, η Meta καταδικάστηκε.
Η Meta αρνείται ότι απέκρυψε τον εθιστικό χαρακτήρα των πλατφορμών της και υποστηρίζει ότι ο «εθισμός» στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης δεν περιλαμβάνεται στο εγχειρίδιο αναφοράς της αμερικανικής ψυχιατρικής, άρα το ζήτημα παραμένει αντικείμενο επιστημονικής συζήτησης.
Για τα δεδομένα παιδιών, η Meta παραδέχεται ότι αγνόησε τη γονική συναίνεση, αλλά λέει πως η υποχρέωση αυτή δεν τη δεσμεύει, αφού οι κανόνες λειτουργίας των εφαρμογών απαγορεύουν τη χρήση τους από παιδιά κάτω των 13 ετών. Προσθέτει ότι οι λογαριασμοί που εντοπίστηκαν ως ανήκοντες σε παιδιά κάτω των 13 ετών διαγράφηκαν και, συνεπώς, η εταιρεία «δεν έχει ουσιαστική γνώση» της παρουσίας τους στις πλατφόρμες, όπως απαιτεί ο νόμος.
Τέλος, η Meta υποστηρίζει ότι τυχόν βλάβες στην ψυχική υγεία των εφήβων «δεν μπορούν να αποδοθούν σε μία και μόνο εφαρμογή».
Σχετικά με τις αλλαγές που ζητούν οι πολιτείες για την προστασία των ανηλίκων, η εταιρεία απαντά ότι τον Σεπτέμβριο του 2024 δημιούργησε «λογαριασμούς εφήβων», κάτι που, σύμφωνα με τους εισαγγελείς, έγινε πολύ αργά και δεν επαρκεί.
Παράλληλα, η Meta χαρακτηρίζει την αποζημίωση που ζητούν οι 29 πολιτείες «πρωτοφανή στην ιστορία της προστασίας των καταναλωτών». Ως ιστορικό σημείο αναφοράς παρουσιάζει τον συμβιβασμό του 1998 ανάμεσα στις τέσσερις μεγάλες καπνοβιομηχανίες για τον τερματισμό των αγωγών εις βάρος τους. Στο πλαίσιο εκείνου του συμβιβασμού έχουν καταβάλει πάνω από 176 δισεκατομμύρια δολάρια σε 25 χρόνια και συνεχίζουν να πληρώνουν 9 δισεκατομμύρια δολάρια ετησίως.
ΦΩΤΟ ΑΡΧΕΙΟΥ
