Σε μια περίοδο έντονης γεωπολιτικής αβεβαιότητας λόγω του πολέμου στη Μέση Ανατολή, οι ηγέτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης συνεδριάζουν στις Βρυξέλλες έχοντας μπροστά τους μια ατζέντα που συνδυάζει οικονομικές προκλήσεις και ζητήματα ασφάλειας.
Σε αυτήν τη Σύνοδο Κορυφής ο Πρωθυπουργός προσέρχεται με συγκεκριμένες προτεραιότητες και θα ζητήσει αποφασιστικότητα και γρήγορα αντανακλαστικά ώστε οι ευρωπαίοι πολίτες να μην σηκώσουν βαρύ οικονομικό φορτίο.
Σε αυτό το πλαίσιο, στην τοποθέτησή του, ο Κυριάκος Μητσοτάκης αναμένεται να δώσει ιδιαίτερη έμφαση στις οικονομικές επιπτώσεις των διεθνών εξελίξεων, επισημαίνοντας ότι η Ευρώπη οφείλει να αξιοποιήσει τα διδάγματα της ενεργειακής κρίσης του 2022. Βασικό του αίτημα είναι η διαμόρφωση ενός μοντέλου που θα προστατεύει την αγοραστική δύναμη των πολιτών, συνδέοντάς την άμεσα με την ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής οικονομίας.
Πορευόμενος με αυτήν την αρχή, θα ζητήσει από την Ευρωπαϊκή Ένωση να είναι προετοιμασμένη για την ενεργοποίηση στοχευμένων και προσωρινών μέτρων στήριξης, εφόσον οι συνθήκες το απαιτήσουν. Η θέση της Αθήνας είναι ότι οι όποιες παρεμβάσεις πρέπει να είναι προσεκτικά σχεδιασμένες, ώστε να μην επιβαρύνουν περαιτέρω ένα ήδη δύσκολο οικονομικό περιβάλλον με υψηλές τιμές ενέργειας και αυξημένο κόστος ρύπων. Παράλληλα, η ελληνική κυβέρνηση εμφανίζεται θετική στις προτάσεις που έχει καταθέσει η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα Φον Ντερ Λάιεν, επισημαίνοντας όμως την ανάγκη προσαρμογής τους στις σημερινές, πιο απαιτητικές συνθήκες.
Περί ευρωπαϊκής ασφάλειας
Στο μέτωπο της ασφάλειας, ο Πρωθυπουργός αναμένεται να αναδείξει τη σημασία της Ανατολικής Μεσογείου, επισημαίνοντας ότι οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή επηρεάζουν άμεσα την ευρωπαϊκή ασφάλεια. Ακόμα θα τονίσει ότι η στήριξη προς την Κύπρο αποτέλεσε παράδειγμα έμπρακτης ευρωπαϊκής αλληλεγγύης, ακόμη και χωρίς την τυπική ενεργοποίηση των σχετικών ρητρών της ΕΕ. Κεντρική ελληνική θέση αποτελεί επίσης η ανάγκη για μια πιο ολοκληρωμένη ευρωπαϊκή αμυντική στρατηγική, με προσέγγιση «360 μοιρών», ώστε η Ένωση να μπορεί να ανταποκρίνεται τόσο σε απειλές από την ανατολική όσο και από τη νότια γειτονιά της.
Σε ό,τι αφορά το Ιράν, η Αθήνα θα υποστηρίξει την ανάγκη για διπλωματική λύση που να καλύπτει το σύνολο των κρίσιμων ζητημάτων, με έμφαση στο πυρηνικό και βαλλιστικό πρόγραμμα. Ταυτόχρονα, η ελληνική πλευρά ξεκαθαρίζει ότι δεν προτίθεται να εμπλακεί στρατιωτικά σε ενδεχόμενες επιχειρήσεις, διατηρώντας σαφή διαχωρισμό μεταξύ πολιτικής και στρατιωτικής στάσης.
Διπλωματική άσκηση ισορροπίας
Τέλος, ο Πρωθυπουργός αναμένεται να εκφράσει τον προβληματισμό του για την περιορισμένη συμμετοχή κρατών-μελών σε ευρωπαϊκές αποστολές, όπως στην περίπτωση της επιχείρησης «Ασπίδες» στην Ερυθρά Θάλασσα, γεγονός που αναδεικνύει τις δυσκολίες στην οικοδόμηση μιας πραγματικά κοινής ευρωπαϊκής άμυνας. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η ελληνική παρουσία στη Σύνοδο επιδιώκει να ισορροπήσει ανάμεσα στην ανάγκη για άμεσες λύσεις και στη διαμόρφωση μιας πιο ανθεκτικής ευρωπαϊκής στρατηγικής απέναντι στις διαρκώς μεταβαλλόμενες διεθνείς συνθήκες.
