Στην καρδιά της Καλαμάτας, στην οδό Αριστομένους, το ξενοδοχείο Rex κουβαλά μια διαδρομή που ξεπερνά τον έναν αιώνα και συνδέεται στενά με την ανάπτυξη της μεσσηνιακής πρωτεύουσας. Η ιστορία του ξεκινά το 1899 και φτάνει έως σήμερα, μέσα από αλλαγές, καταστροφές και ανακατασκευές.
Η αφετηρία του βρίσκεται στην οικογένεια Στασινόπουλου, με καταγωγή από το Ζυγοβίστι Αρκαδίας. Ο νεότερος γιος, Κώστας Στασινόπουλος, εγκαταστάθηκε πρώτα στην Καλαμάτα δουλεύοντας σε τοπικό αρχοντικό και αργότερα τον ακολούθησαν και τα δύο αδέλφια του. Αφού αγόρασε το διπλανό οικόπεδο, σχεδίασε την κατασκευή μιας ξενοδοχειακής μονάδας.
«Η θεμελίωση ξεκίνησε το 1899 και τα εγκαίνια έγιναν το 1902 με την ονομασία Πανελλήνιον», αναφέρει στο Αθηναϊκό – Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων () ο εκτελεστικός διευθυντής της μονάδας, Νίκος Γεωργακάκης.
«Η Καλαμάτα ήταν τότε μια ακμάζουσα πόλη με ισχυρό εμπορικό λιμάνι και εξαγωγές ελαιολάδου, σταφίδας, σύκων, ελιάς και μεταξιού. Η οικογένεια Στασινόπουλου δεν περιορίστηκε μόνο στο ξενοδοχείο αλλά ίδρυσε τους περίφημους Κυλινδρόμυλους Ευαγγελίστρια το 1935 μαζί με βιοτεχνίες μεταξιού και ποτοποιίας. Επίσης, έφερε τον ηλεκτρισμό στην περιοχή ενώ εξαγόρασε την εταιρεία Ηλεκτρικοί Τροχιόδρομοι Καλαμών, το τραμ της πόλης», προσθέτει.
Το αρχικό κτήριο διέθετε δύο ορόφους, υπόγειο και ισόγειο με εμπορικά καταστήματα προς εκμίσθωση. Κατασκευαστικά, είχε εξωτερικά οπλισμένο σκυρόδεμα, λιθοδομή με τριφτά επιχρίσματα και ξύλινη στέγη με κεραμίδια.
Το 1935 το ξενοδοχείο μετονομάστηκε σε «Rex» και μετατράπηκε σε ανώνυμη εταιρεία. Την ίδια περίοδο έγινε η πρώτη μεγάλη εσωτερική ανακαίνιση υπό την επίβλεψη του αρχιτέκτονα Ι. Βαζιργιαντζίκη. Το κτίριο εξοπλίστηκε με σύγχρονες για την εποχή υποδομές, όπως ζεστό και κρύο νερό, κεντρική θέρμανση, μηχανικό εξαερισμό, τηλεφωνικό δίκτυο και ανελκυστήρα.
Κατά τη διάρκεια της Κατοχής, το κτίριο επιτάχθηκε από τις δυνάμεις μέχρι το τέλος του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, ενώ στην οροφή του είχε τοποθετηθεί μία από τις δύο σειρήνες συναγερμού της πόλης. Το φθινόπωρο του 1944, στους χώρους του ξενοδοχείου υπογράφηκε συμφωνία ανάμεσα στον Άρη Βελουχιώτη και τον εκπρόσωπο της κυβέρνησης Εθνικής Ενότητας, Παναγιώτη Κανελλόπουλο.
Στις αρχές της δεκαετίας του 1960 προστέθηκε τρίτος όροφος, αυξάνοντας τη χωρητικότητά του. Από το 1979 το συγκρότημα πέρασε σε νέο ιδιοκτησιακό καθεστώς.
Μετά τις ζημιές που υπέστη από τον σεισμό του 1986, η λειτουργία του σταμάτησε για μία δεκαετία. Την περίοδο 1995-1999 πραγματοποιήθηκε πλήρης ανακατασκευή του εσωτερικού, με διατήρηση μόνο του εξωτερικού φέροντα οργανισμού (κέλυφος).
«Το ξενοδοχείο γκρεμίστηκε όλο εσωτερικά και έμεινε μόνο το κέλυφος. Επαναφέραμε τα διατηρητέα στοιχεία τα οποία είχαν αφαιρεθεί το 1935 με την πρώτη ανακαίνιση, οπότε και είχε μετατραπεί εξωτερικά η μορφή του. Η αποκατάσταση στην αρχική του μορφή έγινε με βάση αρχειακές φωτογραφίες», σημειώνει ο κ. Γεωργακάκης.
Αναφερόμενος στις τεχνικές δυσκολίες του έργου, ο ίδιος επισημαίνει: «Η μεγαλύτερη δυσκολία της ανακατασκευής ήταν ότι το υφιστάμενο κτίριο έχει χαρακτηριστεί διατηρητέο, οπότε κάθε παρέμβαση απαιτούσε ειδική έγκριση από τις αρμόδιες υπηρεσίες. Παράλληλα, η χωροθέτησή του στο κέντρο της πόλης δημιουργούσε περιορισμούς στην εκτέλεση των εργασιών λόγω της κυκλοφορίας».
Με τον επανασχεδιασμό, οι χώροι της υποδοχής μεταφέρθηκαν στο ισόγειο, τα καταστήματα αντικαταστάθηκαν από χώρους εστίασης και στον ημιώροφο δημιουργήθηκε αίθουσα εκδηλώσεων 200 τ.μ.
Σήμερα, η μονάδα διαθέτει δυναμικότητα 44 δωματίων και σουιτών, ενώ σύμφωνα με τη διοίκηση προγραμματίζεται νέος κύκλος εργασιών ανακαίνισης.
Με πληροφορίες από την έκδοση των ΓΑΚ Μεσσηνίας «Από τα χάνια στα ξενοδοχεία της προπολεμικής Καλαμάτας», της Αναστασίας Μηλίτση-Νίκα.
*Τις φωτογραφίες που επισυνάπτονται παραχώρησε προς δημοσίευση ο κ. Νίκος Γεωργακάκης
