Η προστασία των εργαζομένων από τον αμίαντο
Οι ρυθμίσεις εναρμονίζουν το πλαίσιο με τα πιο πρόσφατα επιστημονικά δεδομένα και τις τεχνολογικές εξελίξεις, με στόχο την ουσιαστική θωράκιση της υγείας των εργαζομένων.
Οι βασικότερες αλλαγές που προβλέπονται είναι οι εξής:
1. Προτεραιότητα στην ασφαλή αφαίρεση του αμιάντου
Καθιερώνεται ως βασική προτεραιότητα η ασφαλής αφαίρεση των υλικών που περιέχουν αμίαντο, αντί άλλων παρεμβάσεων όπως η επισκευή, η συντήρηση, η επικάλυψη ή η στεγανοποίησή τους. Στόχος είναι να αποφεύγεται η αναβολή της οριστικής αντιμετώπισης του κινδύνου και η παρατεταμένη έκθεση των εργαζομένων.
2. Ενισχυμένη επίβλεψη της υγείας των εργαζομένων
Η υποχρέωση επίβλεψης της υγείας και τήρησης μητρώου εργαζομένων επεκτείνεται και στις περιπτώσεις σποραδικής έκθεσης, ακόμη και όταν η έντασή της είναι μειωμένη.
3. Αυστηρότερες απαιτήσεις γνωστοποίησης στην Επιθεώρηση Εργασίας
Εμπλουτίζονται τα στοιχεία που πρέπει να υποβάλλονται στην Επιθεώρηση Εργασίας πριν από την έναρξη εργασιών με αμίαντο. Μεταξύ άλλων, απαιτούνται ο αριθμός των εμπλεκόμενων εργαζομένων, ο κατάλογος όσων ενδέχεται να εργαστούν στο συγκεκριμένο εργοτάξιο, τα ατομικά πιστοποιητικά κατάρτισής τους και η ημερομηνία της τελευταίας επίβλεψης της υγείας τους.
Παράλληλα, προβλέπεται η διατήρηση των συγκεκριμένων στοιχείων στο αρχείο της Επιθεώρησης Εργασίας για χρονικό διάστημα 40 ετών.
4. Ενίσχυση των μέτρων πρόληψης
Διευρύνονται τα γενικά μέτρα προστασίας, με σαφή στόχο η έκθεση των εργαζομένων στον αμίαντο να αποφεύγεται ή να περιορίζεται στο χαμηλότερο δυνατό επίπεδο από τεχνικής άποψης.
5. Νέα όρια έκθεσης και ακριβέστερες μέθοδοι μέτρησης
Μειώνεται η οριακή τιμή έκθεσης στον αμίαντο και εισάγονται ακριβέστερες μέθοδοι προσδιορισμού των επιπέδων έκθεσης.
Ειδικότερα, καθιερώνεται η χρήση ηλεκτρονικής μικροσκοπίας ή άλλης ισοδύναμης ή ακριβέστερης μεθόδου, ενώ μεταβατικά, έως τις 20 Δεκεμβρίου 2029, εξακολουθεί να επιτρέπεται η χρήση της μικροσκοπίας αντίθεσης φάσης (PCM).
Το νέο πλαίσιο προβλέπει επίσης διαφορετικές επιλογές ως προς τις ίνες που λαμβάνονται υπ’ όψιν κατά τη μέτρηση και αντίστοιχα όρια έκθεσης:
– Έως τις 20 Δεκεμβρίου 2029, η οριακή τιμή παραμένει στα 0,01 ίνες/cm³.
– Από τις 21 Δεκεμβρίου 2029, η οριακή τιμή διαμορφώνεται σε 0,002 ίνες/cm³, όταν μετρώνται ίνες πλάτους μεταξύ 0,2 και 3 μικρομέτρων.
– Όταν στη μέτρηση περιλαμβάνονται και ίνες πλάτους μικρότερου των 0,2 μικρομέτρων, η οριακή τιμή ορίζεται σε 0,01 ίνες/cm³.
6. Άμεση διακοπή εργασιών σε περίπτωση υπόνοιας διατάραξης υλικών με αμίαντο
Ενισχύονται οι προβλέψεις για την αντιμετώπιση περιστατικών ενδεχόμενης έκθεσης. Ειδικότερα, εάν υπάρχει υπόνοια ότι υλικά που περιέχουν αμίαντο, τα οποία δεν είχαν εντοπιστεί πριν από την έναρξη των εργασιών, έχουν διαταραχθεί και προκαλούν δημιουργία σκόνης, οι εργασίες πρέπει να διακόπτονται αμέσως.
Η επανέναρξή τους επιτρέπεται μόνο μετά τη λήψη των κατάλληλων μέτρων για την προστασία των εργαζομένων.
7. Υποχρεωτικός εντοπισμός υλικών που ενδέχεται να περιέχουν αμίαντο
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην πρόληψη πριν από την έναρξη εργασιών κατεδάφισης, συντήρησης ή ανακαίνισης.
Οι εργοδότες υποχρεούνται, σε χώρους που κατασκευάστηκαν πριν από την 1η Ιανουαρίου 2005, ημερομηνία έναρξης ισχύος της απαγόρευσης εμπορίας και χρήσης του αμιάντου, να λαμβάνουν όλα τα ενδεδειγμένα μέτρα για τον εντοπισμό υλικών που ενδέχεται να περιέχουν αμίαντο.
Η διαδικασία αυτή περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, την αναζήτηση σχετικών πληροφοριών από τους ιδιοκτήτες των χώρων, ώστε να διασφαλίζεται ότι οι εργασίες δεν ξεκινούν χωρίς προηγούμενη διερεύνηση των πιθανών κινδύνων.
Η πρόληψη και η προστασία της ανθρώπινης ζωής βρίσκονται στο επίκεντρο, σύμφωνα με το υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, το οποίο αναφέρει ότι οι νέες διατάξεις του Π.Δ. 67/2026 σηματοδοτούν ουσιαστική αναβάθμιση του πλαισίου προστασίας από τον αμίαντο.
Η έγκαιρη αναγνώριση των επικίνδυνων υλικών, η ασφαλής αφαίρεσή τους, η συστηματική παρακολούθηση της υγείας των εργαζομένων και η εφαρμογή αυστηρότερων μέτρων ελέγχου αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για την πρόληψη των επαγγελματικών κινδύνων. Η συμμόρφωση με τις νέες απαιτήσεις δεν αποτελεί απλώς τυπική υποχρέωση, αλλά ουσιαστική επένδυση στην υγεία, στην ασφάλεια και στην προστασία της ανθρώπινης ζωής στους χώρους εργασίας.
Η προστασία από τον αμίαντο ξεκινά από την πρόληψη, τον σωστό εντοπισμό και την υπεύθυνη διαχείρισή του.
Μιλώντας, ο υφυπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Κώστας Καραγκούνης, δηλώνει: «Οι επαγγελματικές ασθένειες αποτελούν έναν συχνά αόρατο εχθρό για την υγεία των εργαζομένων, καθώς οι επιπτώσεις τους μπορεί να εκδηλωθούν χρόνια μετά την έκθεση στον επαγγελματικό κίνδυνο. Η ενίσχυση της πρόληψης και η εμπέδωση ασφαλών πρακτικών σε κάθε χώρο εργασίας αποτελούν στρατηγική προτεραιότητα της κυβέρνησης και βασικό άξονα της πολιτικής μας στο υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης. Μαζί με την υπουργό, Νίκη Κεραμέως, εργαζόμαστε συστηματικά για μια ουσιαστική αλλαγή κουλτούρας: από την αντιμετώπιση των συνεπειών στην έγκαιρη αναγνώριση και στην αποτροπή των κινδύνων. Με σύγχρονους κανόνες και ισχυρότερες εγγυήσεις προστασίας, στόχος μας είναι η υγεία των εργαζομένων να βρίσκεται πάντα στο επίκεντρο, γιατί η πρόληψη δεν είναι απλώς μια υποχρέωση, αλλά μια σταθερή κυβερνητική επιλογή και μια επένδυση στον άνθρωπο».
