Ο Δείμος, ο μικρότερος από τους δύο δορυφόρους του Άρη, μοιάζει περισσότερο με στραβοχυμένο λουκουμά παρά με φεγγάρι, με μια μεγάλη κοιλότητα να χαράζει τον νότιο πόλο του. Η σκόνη στην επιφάνειά του δεν αρκεί για να κρύψει τις ατέλειες.
Για δεκαετίες οι αστρονόμοι εκτιμούσαν, με βάση το σχήμα του, ότι ο Δείμος, με μέση διάμετρο μόλις 6,2 χιλιομέτρων, είναι στην πραγματικότητα αστεροειδής που παγιδεύτηκε από το βαρυτικό πεδίο του Άρη και μπήκε σε τροχιά γύρω του.
Μια νέα μελέτη που δημοσιεύεται στο Nature Astronomy προτείνει τώρα μια διαφορετική εξήγηση για τον ακανόνιστο δορυφόρο: ο Δείμος φαίνεται να παραμορφώθηκε από πρόσκρουση αστεροειδή στο μακρινό παρελθόν.
Διεθνής ερευνητική ομάδα χρησιμοποίησε εικόνες από την ευρωπαϊκή αποστολή Hera, η οποία πέρασε από τον Άρη τον Μάρτιο του 2025 για να αυξήσει ταχύτητα και να φτάσει νωρίτερα στον στόχο της, τον αστεροειδή Δίμορφο.
Για να εξετάσουν πώς μπορεί να σχηματίστηκε η κοιλότητα στον νότιο πόλο του Δείμου, οι αστρονόμοι χρησιμοποίησαν το λογισμικό Bern SPH, που αναπτύχθηκε στο Πανεπιστήμιο της Βέρνης και προσομοιώνει προσκρούσεις ανάμεσα σε αστεροειδείς, κομήτες ή πλανήτες. Κάθε προσομοίωση βασίστηκε σε ελαφρώς διαφορετικές υποθέσεις για το μέγεθος, την ταχύτητα και τη γωνία εισόδου του αστεροειδή που πλησίαζε, αλλά και για την εσωτερική δομή του Δείμου.
«Πραγματοποιήσαμε περίπου 100 προσομοιώσεις. Χρειαστήκαμε περίπου μια εβδομάδα για την καθεμία», δήλωσε η Ζαμπίνε Ράντουκαν του Πανεπιστημίου της Βέρνης, επικεφαλής της μελέτης.
O Δείμος κινείται πάνω από την επιφάνεια του Άρη σε time-lapse από την ευρωπαϊκή αποστολή Hera (ESA)
Τα ευρήματα οδηγούν ξεκάθαρα σε ένα σενάριο, σύμφωνα με τους ερευνητές: ένας αστεροειδής διαμέτρου γύρω στα 320 μέτρα χτυπά τον Δείμο με γωνία εισόδου 45 μοιρών. Κατά την πρόσκρουση εκτοξεύονται τεράστιες ποσότητες υλικού σε όλη την επιφάνεια του δορυφόρου, καλύπτοντας ορισμένες περιοχές με στρώμα πάχους 200 μέτρων.
«Η προσομοίωσή μας δείχνει επομένως ότι μία και μόνο πρόσκρουση ήταν αρκετή για να διαμορφώσει το σημερινό τοπίο του Δείμου», δήλωσε ο Μάρτιν Γιούτζι, επίσης από το Πανεπιστήμιο της Βέρνης.
Η πρόσκρουση ήταν τόσο ισχυρή ώστε να αναδιανείμει το υλικό σε ολόκληρο τον Δείμο, αλλά όχι τόσο δυνατή ώστε να διαλύσει το φεγγάρι, είπε.
Οι προσομοιώσεις και οι πιο πρόσφατες παρατηρήσεις του Δείμου, σημειώνουν οι ερευνητές, δείχνουν ότι έχει ιδιαίτερα πορώδη εξωτερική δομή και θυμίζει κάποιους σαθρούς αστεροειδείς που οι αστρονόμοι αποκαλούν σωρούς μπάζων.
Η εικόνα αυτή ενισχύει το σενάριο ότι ο Δείμος ξεκίνησε ως αστεροειδής. Οι ερευνητές πρόσθεσαν πως μια άλλη εκδοχή είναι να σχηματίστηκε από υλικό που εκτοξεύτηκε από τον Άρη σε κάποια αρχαία πρόσκρουση.
Αστεροειδής δεν αποκλείεται να ήταν στο μακρινό παρελθόν και ο δεύτερος δορυφόρος του Άρη, ο Φόβος, ο οποίος είναι αρκετά μεγαλύτερος από τον Δείμο, με διάμετρο 11 χιλιόμετρα.
Στην ελληνική μυθολογία, ο Φόβος ήταν γιος του Άρη και της Αφροδίτης. Ο Δείμος ήταν ο δίδυμος αδελφός του και συμβόλιζε τον τρόμο.
Πηγή περιεχομένου: in.gr
