Αφιέρωμα στον Νίκο Γούναρη παρουσιάζει ο πιανίστας και δημοσιογράφος Δαυίδ Ναχμίας, με δύο παραστάσεις στο Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης στις 11 Δεκεμβρίου. Μέσα από το πρόγραμμα επιχειρεί να ξανασυστήσει στο κοινό έναν από τους σημαντικότερους εκπροσώπους του ελληνικού ελαφρού τραγουδιού, που παραμένει ζωντανός μέσα από τα τραγούδια του.
«Ένα βράδυ που ’βρεχε», «Γλυκά μου μάτια αγαπημένα», «Αυτός ο άλλος» είναι μερικά από τα τραγούδια που γράφτηκαν πριν από πολλές δεκαετίες, αλλά εξακολουθούν να ακούγονται, να τραγουδιούνται και να συγκινούν. Πίσω τους βρίσκεται ο Νίκος Γούναρης, που, αν και έφυγε από τη ζωή πριν από 60 χρόνια, εξακολουθεί να παραμένει παρών μέσα από τη μουσική του.
Τη διαδρομή του σπουδαίου τραγουδοποιού, τις μεγάλες επιτυχίες του, αλλά και λιγότερο γνωστές πτυχές της καλλιτεχνικής του δημιουργίας και της προσωπικότητάς του, επιχειρεί να αναδείξει ο Δαυίδ Ναχμίας στο αφιέρωμα που θα παρουσιαστεί στο κοινό της Θεσσαλονίκης με δύο παραστάσεις. «Ο Γούναρης ήταν ένας …ημίθεος, είχε ένα τρομερό εκτόπισμα. Όταν έμπαινε σε ένα δωμάτιο, η παρουσία του ήταν τόσο δυνατή, που φαινόταν σαν να μην υπήρχε κανένας άλλος. Ήταν σαν να είχε ευλογηθεί από τον Θεό, που του έδωσε αυτή τη φωνή και αυτή την απίστευτη εξωστρέφεια», δηλώνει στο Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων ο Δαυίδ Ναχμίας.
Πέρα όμως από τον μεγάλο καλλιτέχνη, ο κ. Ναχμίας στέκεται ιδιαίτερα και στον άνθρωπο Γούναρη, επικαλούμενος μια φράση που του είχε πει η τραγουδίστρια Δανάη, στην τελευταία συνέντευξη της ζωής της, που του είχε παραχωρήσει: «Ο Νίκος Γούναρης έγινε φωτιά και κάηκε για λογαριασμό όλων αυτών που του ζητούσαν». Η γενναιοδωρία του, όπως περιγράφει, ήταν παροιμιώδης. «Τον περίμεναν έξω από το μαγαζί όπου εργαζόταν άνθρωποι που είχαν ανάγκη και τους έδινε μέχρι και την τελευταία δεκάρα του. Ο πιο ακριβοπληρωμένος καλλιτέχνης που πέρασε από την Ελλάδα δεν είχε χρήματα ούτε για να βάλει κουρτίνες στο σπίτι του, όπως διαμαρτυρόταν η σύζυγός του, Βάλια. Δεν θεωρούσε σωστό να επιστρέφει στο σπίτι με χρήματα», αναφέρει ο κ. Ναχμίας και προσθέτει: «Κατά τη γνώμη μου, πριν γίνεις κάτι, πρέπει πρώτα να είσαι. Και ο Γούναρης ήταν».
Μια διάσταση του Νίκου Γούναρη που, κατά τον Δαυίδ Ναχμία, δεν έχει αναδειχθεί όσο της αξίζει είναι η συνθετική του ιδιότητα. Παρότι το ευρύ κοινό τον έχει συνδέσει κυρίως με την ερμηνεία, άφησε πίσω του έναν τεράστιο αριθμό τραγουδιών. Όπως του ανέφερε ο γιος του, ο συνθέτης είχε δημιουργήσει σχεδόν 1.500 τραγούδια, αριθμός που προκαλεί εντύπωση και γεννά ερωτήματα για το πόσο πραγματικά έχει μελετηθεί και αναγνωριστεί το συνθετικό του έργο.
Ανάμεσα στις δημιουργίες του ξεχωρίζει και ένα τραγούδι με ιδιαίτερη σχέση με τη Θεσσαλονίκη. Πρόκειται για το «Θεσσαλονίκη μου», ένα από τα τελευταία τραγούδια που έγραψε λίγο πριν από τον θάνατό του. «Εκείνη την εποχή ελάχιστοι έγραφαν τραγούδια για την πόλη, πέρα από τον Τσιτσάνη και κάποιους άλλους ρεμπέτες», σημειώνει ο κ. Ναχμίας.
Από τις μεγάλες επιτυχίες στα άγνωστα τραγούδια
Στην παράσταση της Θεσσαλονίκης, στόχος είναι να συνυπάρξουν οι μεγάλες επιτυχίες που αγαπήθηκαν από το κοινό με λιγότερο γνωστές δημιουργίες, οι οποίες αποκαλύπτουν το εύρος της θεματολογίας και της ευαισθησίας του συνθέτη. Χαρακτηριστικό παράδειγμα το «Είμαι ένα δέντρο», ένα τραγούδι που, σύμφωνα με τον κ. Ναχμία, συγκαταλέγεται ενδεχομένως στα πρώτα οικολογικά τραγούδια που γράφτηκαν στην Ελλάδα. «Αυτοί οι άνθρωποι ήθελαν να περάσουν ηθογραφικά μηνύματα σε μια εποχή που τέτοια ζητήματα δεν ήταν καν γνωστά. Αυτή είναι και η δική μας αποστολή: να συστήσουμε αυτή την εποχή σε ανθρώπους που, αδίκως, δεν γνωρίζουν τους μουσικούς προγόνους τους. Και ο Νίκος Γούναρης είναι ένας μεγάλος φάρος», τονίζει.
Στο αφιέρωμα στον Νίκο Γούναρη, τα τραγούδια ερμηνεύει ο Θάνος Πολύδωρας, με τον οποίο ο Δαυίδ Ναχμίας συνεργάζεται αδιάλειπτα από το 1999. Μάλιστα, ένα μεγάλο μέρος αυτής της κοινής πορείας έχει αφιερωθεί ακριβώς στο έργο του Γούναρη. «Γνωρίζει και αγαπάει σε βάθος κάθε λεπτομέρεια αυτής της μουσικής. Για μένα δεν υπάρχει σπουδαιότερος ερμηνευτής γι’ αυτήν την παράσταση. Πιστεύω ότι ο κόσμος θα μαγευτεί», σημειώνει.
Το πρόγραμμα επιφυλάσσει και κάποιες μικρές εκπλήξεις, όπως την παρουσίαση ενός τραγουδιού που γράφτηκε ως συνέχεια του «Ένα βράδυ που ’βρεχε», ενώ η βραδιά θα ολοκληρωθεί με το «Τρέχουν τα σύννεφα», ένα από τα τελευταία τραγούδια του συνθέτη.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον, σύμφωνα με τον κ. Ναχμία, παρουσιάζει και η ανταπόκριση των νεότερων ακροατών στα μουσικά αφιερώματα που διοργανώνει, οι οποίοι, όπως λέει, ξεπερνούν το 25% του κοινού και όχι μόνο παρακολουθούν τις παραστάσεις, αλλά συχνά παραμένουν μετά το τέλος τους για να ρωτήσουν, να μάθουν και να ανακαλύψουν αυτήν την πλευρά της ελληνικής μουσικής κουλτούρας. «Αυτά τα τραγούδια δεν γράφτηκαν για γέρους. Γράφτηκαν για νέους, για ανθρώπους που δεν είχαν σκοπό να γεράσουν ποτέ και, παρεμπιπτόντως, γέρασαν. Κανείς δεν τραγούδησε στη γιαγιά του το “Γλυκά μου μάτια αγαπημένα”. Αυτά τα τραγούδια γράφτηκαν για έρωτες που προορίζονταν να κρατήσουν μια ολόκληρη ζωή», σχολιάζει, αντιπαραβάλλοντας τη διαχρονικότητα εκείνων των δημιουργιών με τη σημερινή ταχύτητα κατανάλωσης της μουσικής.
Μια προσωπική αποστολή διάσωσης της μουσικής μνήμης
Η αναζήτηση και η ανάδειξη ξεχασμένων μουσικών θησαυρών αποτελεί για τον Δαυίδ Ναχμία κάτι πολύ περισσότερο από μια επαγγελματική δραστηριότητα. Είναι, όπως εξηγεί, ένας τρόπος να συμβάλει στη διάσωση ενός κομματιού της ελληνικής πολιτιστικής κληρονομιάς. «Μέσα στα σεντούκια, όπου βρίσκονται αδίκως καταχωνιασμένα παρτιτούρες με δημιουργίες μιας άλλης εποχής, υπάρχουν ανεξιχνίαστοι θησαυροί. Είδα σ’ αυτήν την αναζήτηση την ευκαιρία να εκδηλώσω τον πατριωτισμό μου. Από το 2000 αφιερώθηκα ολοκληρωτικά σε αυτό και λέω ότι θα κάνω μόνο αυτό μέχρι να πεθάνω», αναφέρει.
Υπολογίζει ότι περίπου 13.000 τραγούδια παραμένουν ουσιαστικά έξω από το πεδίο της δημόσιας αναγνώρισης, ενώ υποστηρίζει ότι η μελέτη τους αποκαλύπτει έναν πλούτο δημιουργιών που δύσκολα μπορεί κανείς να προσπεράσει. Από τον Αττίκ, τον Χαιρόπουλο, τον Σουγιούλ και τον Γιαννίδη μέχρι λιγότερο γνωστούς συνθέτες, όπως ο Αρίστος Τριανταφυλλίδης και ο Γρηγόρης Κωνσταντινίδης, ο κ. Ναχμίας θεωρεί ότι υπάρχουν δημιουργοί που αξίζουν μια νέα ευκαιρία να συστηθούν στο κοινό. «Υπάρχει πάρα πολύ υλικό που, όταν το ανακαλύπτεις, διαπιστώνεις ότι πρόκειται για πραγματικά αριστουργήματα», λέει.
Το αφιέρωμα «Δαυίδ Ναχμίας: Αφιέρωμα στον Νίκο Γούναρη» θα παρουσιαστεί την Παρασκευή 11 Δεκεμβρίου, στις 18:00 και στις 21:00, στην αίθουσα Αιμίλιος Ριάδης (Μ2) του Μεγάρου Μουσικής Θεσσαλονίκης. Την εκδήλωση διοργανώνει η Celestial Arts & Entertainment Productions.
![]()
