Με 15 προτάσεις για έργα εγγείων βελτιώσεων και προϋπολογισμό που ξεπερνά τα 240 εκατ. ευρώ, η Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης βάζει στο επίκεντρο το νερό και τις αγροτικές υποδομές. Αυτό ανέφερε ο Περιφερειάρχης Χριστόδουλος Τοψίδης, μιλώντας στην 4η συνεδρίαση του Εθνικού Διαλόγου για τη νέα ΚΑΠ, που πραγματοποιείται στην Αμερικανική Γεωργική Σχολή στη Θεσσαλονίκη.
Ο κ. Τοψίδης τόνισε ότι ο πρωτογενής τομέας είναι βασικός πυλώνας για την οικονομία και την κοινωνική συνοχή της Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, καθώς στηρίζει το εισόδημα και την απασχόληση, τροφοδοτεί τη μεταποίηση και το εμπόριο και κρατά ζωντανή την ύπαιθρο.
Με βάση τα στοιχεία που παρουσίασε, η Περιφέρεια έχει ποσοστό καταβληθείσας δαπάνης 88,3% επί της επιλέξιμης δημόσιας δαπάνης, επίδοση που τη φέρνει στην τρίτη θέση μεταξύ των 13 Περιφερειών της χώρας. Παράλληλα, με προϋπολογισμό νομικών δεσμεύσεων περίπου 1,86 δισ. ευρώ, είναι η δεύτερη μεγαλύτερη Περιφέρεια σε απόλυτα μεγέθη στα Προγράμματα Αγροτικής Ανάπτυξης.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στην επίδραση των πόρων στους παραγωγούς. Όπως είπε, στην Περιφέρεια έχουν εγκριθεί 1.435 γεωργικές εκμεταλλεύσεις, με δημόσια δαπάνη που προσεγγίζει τα 100 εκατ. ευρώ, ενώ έχουν ενταχθεί 3.496 νέοι αγρότες και μικρές γεωργικές εκμεταλλεύσεις, με δημόσια δαπάνη περίπου 90 εκατ. ευρώ.
Το μεγάλο ζητούμενο της επόμενης περιόδου είναι οι υποδομές και κυρίως η ορθολογική διαχείριση του νερού. Οι 15 προτάσεις αφορούν, μεταξύ άλλων, υπογειοποίηση υφιστάμενων δικτύων, κατασκευή νέων αρδευτικών δικτύων και αντικατάσταση ηλεκτρομηχανολογικού εξοπλισμού στις Περιφερειακές Ενότητες, με εξαίρεση την Ξάνθη, όπου υλοποιείται το μεγάλο αρδευτικό έργο του Νέστου.
«Στόχος μας είναι να εξοικονομήσουμε νερό και ενέργεια, να μειώσουμε το κόστος και να δώσουμε στους παραγωγούς τα εργαλεία που χρειάζονται για να αντιμετωπίσουν τις συνέπειες της κλιματικής κρίσης», σημείωσε.
Παράλληλα, η περιφέρεια επενδύει στην καινοτομία και την πράσινη μετάβαση, συμμετέχοντας ως ιδρυτικό μέλος στην Ευρωπαϊκή Συμμαχία Περιφερειών για την προστασία των υδάτινων πόρων, μαζί με άλλες 24 ευρωπαϊκές Περιφέρειες.
Ο κ. Τοψίδης αναφέρθηκε ακόμη στη δημιουργία ενός από τα πρώτα Γραφεία Αποτυπώματος Άνθρακα, με στόχο τη συνεργασία δημόσιας διοίκησης, επιστημονικής κοινότητας, ιδιωτικού τομέα και κοινωνίας των πολιτών για την πράσινη μετάβαση του αγροτικού τομέα.
Ξεχωριστή αναφορά έκανε και στην κτηνοτροφία, λέγοντας ότι σε συνεργασία με το ΥπΑΑΤ και τον ΕΛΓΟ-ΔΗΜΗΤΡΑ τίθενται οι βάσεις για τη λειτουργία Ευρωπαϊκού Κέντρου Εξωτικών Νοσημάτων και Ζώων. Η αναβάθμιση των υποδομών, όπως τόνισε, θα ενισχύσει τη δυνατότητα έγκαιρης διάγνωσης και προειδοποίησης, ιδιαίτερα σε μια Περιφέρεια που αποτελεί πύλη εισόδου ζώων και ζωονόσων από τρίτες χώρες.
Ο ίδιος στάθηκε στις πιέσεις που δέχονται σήμερα οι παραγωγοί, από την κλιματική κρίση και την ξηρασία έως τη γήρανση του αγροτικού πληθυσμού και την επανεμφάνιση της ευλογιάς των προβάτων.
Με αυτά τα δεδομένα, υπογράμμισε ότι η νέα ΚΑΠ δεν μπορεί να περιοριστεί σε ένα σύστημα ενισχύσεων, αλλά πρέπει να λειτουργήσει ως συνολικό εργαλείο για το μέλλον της ελληνικής γεωργίας, με σεβασμό στις διαφορετικές ανάγκες κάθε Περιφέρειας. «Η ελληνική γεωργία δεν μπορεί να έχει μέλλον χωρίς ισχυρές Περιφέρειες και ισχυρή ύπαιθρο», ανέφερε χαρακτηριστικά, ξεκαθαρίζοντας ότι η Ανατολική Μακεδονία και Θράκη θέλει να συμμετέχει ενεργά στη διαμόρφωση της νέας αγροτικής πολιτικής, ως συνομιλητής και συμμέτοχος στις αποφάσεις που θα καθορίσουν το αύριο του πρωτογενούς τομέα.
Ο αντιπεριφερειάρχης Αγροτικής Οικονομίας Κεντρικής Μακεδονίας, Γεώργιος Κεφαλάς, ζήτησε από την πλευρά του να έχουν οι ίδιοι οι αγρότες ουσιαστικό λόγο στη διαμόρφωση της νέας ΚΑΠ 2028-2034 και οι διαθέσιμοι πόροι να κατευθύνονται πραγματικά στον πρωτογενή τομέα, χαρακτηρίζοντας τη συμμετοχή στη διαβούλευση «τεράστια ευθύνη» για όλους τους εμπλεκόμενους.
Ο κ. Κεφαλάς άσκησε κριτική στον τρόπο με τον οποίο εξελίχθηκε η προηγούμενη προγραμματική περίοδος, σημειώνοντας ότι η διαβούλευση για την προηγούμενη ΚΑΠ έγινε σε πολύ δύσκολες συνθήκες, αρχικά μέσα στην πανδημία και στη συνέχεια υπό το βάρος μεγάλων γεωπολιτικών και οικονομικών αναταράξεων, με κορυφαία τον πόλεμο στην Ουκρανία.
Όπως είπε, το αποτέλεσμα ήταν, κατά την άποψή του, «η κατεξοχήν αγροτική πολιτική που σχεδιάστηκε για τους αγρότες χωρίς αυτούς». «Αυτή τη φορά δεν πρέπει να συμβεί το ίδιο», τόνισε, θέτοντας ως προϋπόθεση για τη νέα ΚΑΠ την ενεργό συμμετοχή του αγροτικού κόσμου στη διαδικασία σχεδιασμού. Υπογράμμισε επίσης ότι η νέα ΚΑΠ δεν πρέπει να ιδωθεί ως ακόμη ένα χρηματοδοτικό πρόγραμμα, αλλά ως ολοκληρωμένο πλαίσιο μετάβασης για το αγροδιατροφικό μοντέλο της χώρας, με στόχο έναν τομέα πιο ανταγωνιστικό, ανθεκτικό και βιώσιμο.
Για την Κεντρική Μακεδονία, όπου ο πρωτογενής τομέας είναι στρατηγικός πυλώνας της περιφερειακής ανάπτυξης, ιδιαίτερη σημασία έχουν η διασφάλιση βιώσιμου γεωργικού εισοδήματος, η ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας, η προστασία του περιβάλλοντος και των φυσικών πόρων, αλλά και η ανανέωση του αγροτικού πληθυσμού.
Στο ίδιο πλαίσιο, ο κ. Κεφαλάς έθεσε ψηλά στην ατζέντα την καινοτομία και την ψηφιοποίηση της γεωργίας, ως εργαλεία που μπορούν να ενισχύσουν την παραγωγικότητα και να δώσουν νέες δυνατότητες στους παραγωγούς.
