Ο προσυμπτωματικός έλεγχος για τον καρκίνο του μαστού αποτελεί σημαντικό ζήτημα για πολλές γυναίκες και τους γιατρούς, οι οποίοι καλούνται να αποφασίσουν πότε πρέπει να ξεκινά, πόσο συχνά να γίνεται και πότε είναι σκόπιμο να σταματά. Η πρόσφατη επικαιροποιημένη οδηγία του American College of Physicians, που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Annals of Internal Medicine, εστιάζει σε ασυμπτωματικές γυναίκες μέσου κινδύνου, δηλαδή σε γυναίκες χωρίς προσωπικό ιστορικό καρκίνου του μαστού και χωρίς άλλους παράγοντες κινδύνου.
Η καθηγήτρια Θεοδώρα Ψαλτοπούλου και οι συνεργάτες της τονίζουν ότι το βασικό μήνυμα της οδηγίας είναι ότι ο έλεγχος δεν είναι μια ομοιόμορφη διαδικασία, αλλά πρέπει να προσαρμόζεται στην ηλικία και στις προτιμήσεις της γυναίκας, καθώς και στη σωστή εκτίμηση των οφελών και των πιθανών βλαβών. Η εξατομικευμένη προσέγγιση είναι καθοριστική.
Για τις γυναίκες ηλικίας 40 έως 49 ετών, οι οδηγίες δεν προτείνουν αυτόματη έναρξη μαστογραφικού ελέγχου. Αντίθετα, προτείνουν μια εξατομικευμένη συζήτηση με τον γιατρό, ώστε η απόφαση να λαμβάνεται με πλήρη ενημέρωση για τα οφέλη και τις βλάβες του ελέγχου. Στην ηλικιακή αυτή ομάδα, τα οφέλη είναι περιορισμένα και οι πιθανές αρνητικές συνέπειες πιο έντονες, όπως ψευδώς θετικά αποτελέσματα και υπερδιάγνωση. Η απόφαση πρέπει να είναι κοινή.
Αντίθετα, για τις γυναίκες ηλικίας 50 έως 74 ετών, η οδηγία προτείνει μαστογραφία κάθε δύο χρόνια, καθώς τα οφέλη του προσυμπτωματικού ελέγχου υπερτερούν των βλαβών. Ωστόσο, οι βλάβες παραμένουν, όπως ψευδώς θετικά αποτελέσματα και ψυχολογική επιβάρυνση. Για τις γυναίκες άνω των 75 ετών, η οδηγία προτείνει να συζητείται η διακοπή του ελέγχου, καθώς τα οφέλη μειώνονται με την ηλικία και την κατάσταση της υγείας.
Επιπλέον, οι γυναίκες με πυκνούς μαστούς καλούνται να εξετάσουν τη χρήση συμπληρωματικής ψηφιακής τομοσύνθεσης, αν και η οδηγία σημειώνει ότι πρέπει να συνεκτιμώνται και άλλοι παράγοντες, όπως η ακτινοβολία και το κόστος. Αντίθετα, η συμπληρωματική μαγνητική μαστογραφία και το υπερηχογράφημα δεν συνιστώνται ως ρουτίνα για ασυμπτωματικές γυναίκες μέσου κινδύνου.
Συνολικά, η νέα οδηγία προτείνει μια πιο προσεκτική και εξατομικευμένη προσέγγιση στον προσυμπτωματικό έλεγχο για τον καρκίνο του μαστού, μετατοπίζοντας το βάρος από την αυτόματη εφαρμογή γενικών κανόνων σε μια πιο ανθρώπινη προσέγγιση.
