Ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες, ανακοίνωσε σήμερα νέα διευρυμένη συνάντηση 5+1 για το Κυπριακό, έπειτα από επαρκή προετοιμασία σε εμπιστοσύνη, μεθοδολογία και περιεχόμενο, με βάση τις συγκλίσεις που έχουν ήδη επιτευχθεί.
Σε δηλώσεις του μετά την κοινή συνάντηση με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας Νίκο Χριστοδουλίδη και τον Τουρκοκύπριο ηγέτη Τουφάν Ερχιουρμάν στην Προστατευόμενη από τα Ηνωμένα Έθνη περιοχή του αεροδρομίου Λευκωσίας, ο κ. Γκουτέρες είπε πως έχει τη συναίνεση των δύο πλευρών και των εγγυητριών δυνάμεων για να προχωρήσει η διαδικασία, αλλά μόνο με την κατάλληλη προετοιμασία για εμπιστοσύνη, μεθοδολογία και ουσιαστικό περιεχόμενο, «επειδή δεν θέλω να γίνουν περισσότερες συναντήσεις 5+1 χωρίς αποτελέσματα». Ερωτηθείς για τον χρόνο της συνάντησης, διευκρίνισε ότι δεν έχει οριστεί συγκεκριμένη ημερομηνία.
Υπογράμμισε επίσης ότι η επίλυση του κυπριακού προβλήματος είναι απολύτως κρίσιμη, «όχι μόνο για τη διαφύλαξη των συμφερόντων και της ειρήνης του κυπριακού λαού, αλλά και ως παράγοντας σταθερότητας σε μια περιοχή που εξελίσσεται σε επικίνδυνα ασταθή».
Ο κ. Γκουτέρες ανέφερε ότι οι δύο ηγέτες τον διαβεβαίωσαν για την αποφασιστικότητά τους να συνεχίσουν να εργάζονται με ειλικρίνεια και σοβαρότητα μαζί με την προσωπική του απεσταλμένη, Μαρία Άνχελα Ολγκίν.
«Με βάση τις συζητήσεις μας για την πορεία προς τα εμπρός, αποφάσισα να συγκαλέσω μία ακόμη συνάντηση 5+1, έπειτα από κατάλληλη προετοιμασία σε ό,τι αφορά τα μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης, τη μεθοδολογία και την ουσία, λαμβάνοντας υπόψη τις συγκλίσεις που έχουν ήδη επιτευχθεί», είπε.
«Θα εργαστούμε σε διαβούλευση με τις δύο πλευρές και τις εγγυήτριες δυνάμεις, ώστε να δημιουργηθούν οι προϋποθέσεις για την επιτυχία της συνάντησης», πρόσθεσε ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ.
Αναφερόμενος στον ρόλο της διεθνούς κοινότητας στο Κυπριακό, σημείωσε ότι υπολογίζει στη συνεχή στήριξη των τριών εγγυητριών δυνάμεων, της Ελλάδας, της Τουρκίας και του Ηνωμένου Βασιλείου.
Ο κ. Γκουτέρες τόνισε ότι «αυτή είναι η στιγμή κατά την οποία πρέπει να καταβληθούν όλες οι προσπάθειες για την αποκατάσταση της εμπιστοσύνης» και πρόσθεσε πως είναι ουσιαστικό να μπορούν να καθοριστούν και να εφαρμοστούν μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης που θα βελτιώσουν την καθημερινότητα όλων των Κυπρίων, καλώντας τους δύο ηγέτες «να εντείνουν αυτές τις προσπάθειες».
Είπε ακόμη ότι η προσωπική του απεσταλμένη εργάζεται με τα εμπλεκόμενα μέρη, αξιοποιώντας τις προηγούμενες προσπάθειες των Ηνωμένων Εθνών και όσα έχει ακούσει απευθείας από τους ίδιους τους Κυπρίους.
Αναφερόμενος στη δική του επίσκεψη, σημείωσε ότι είχε την ευκαιρία να ακούσει πολλούς Κυπρίους. «Το μήνυμά τους ήταν ξεκάθαρο. Θέλουν πρόοδο. Θέλουν να δουν τους ηγέτες τους να κάνουν συμβιβασμούς ώστε να διανύσουν αυτό το τελευταίο μίλι προς την επίλυση του Κυπριακού. Θέλουν ένα μέλλον στο οποίο αυτό το νησί δεν θα ορίζεται από τη διαίρεση, αλλά από τη συνεργασία, τις ευκαιρίες και την ειρήνη», ανέφερε, προσθέτοντας ότι αυτό ήταν και το πνεύμα των «ειλικρινών και εποικοδομητικών συζητήσεών» του με τους δύο ηγέτες, τόσο χωριστά όσο και από κοινού.
Ο Γενικός Γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών δήλωσε ακόμη ότι ο ΟΗΕ εργάζεται «σταθερά» για να βοηθήσει τους Ελληνοκύπριους και τους Τουρκοκύπριους να καταλήξουν σε μια συνολική και βιώσιμη λύση του Κυπριακού.
Αναφερόμενος στις προσπάθειες επίλυσης του Κυπριακού κατά τη θητεία του, είπε: «συναντηθήκαμε στη Γενεύη και στο Κραν Μοντανά το 2017, στο Βερολίνο το 2019, στη Γενεύη το 2021 και ξανά στη Νέα Υόρκη και στη Γενεύη το 2024 και το 2025». «Στο πλαίσιο αυτό, ήταν καθήκον μου να έρθω στην Κύπρο για να εκφράσω την πλήρη αλληλεγγύη μου προς τον λαό της Κύπρου στην προσπάθειά του για την εξεύρεση λύσης», σημείωσε.
Τα Ηνωμένα Έθνη, είπε, «δεν μπορούν να επιβάλουν την ειρήνη». «Αλλά επιτρέψτε μου να είμαι απολύτως σαφής: τα Ηνωμένα Έθνη παραμένουν πλήρως προσηλωμένα στη στήριξη του λαού της Κύπρου σε αυτή την κρίσιμη στιγμή για το νησί και την ευρύτερη περιοχή», πρόσθεσε.
Αναφερόμενος στην κατάσταση επί του εδάφους, υπογράμμισε «την ανάγκη να γίνεται σεβαστή η αποστολή και η αρμοδιότητα της Ειρηνευτικής Δύναμης των Ηνωμένων Εθνών στην Κύπρο (UNFICYP), τόσο εντός της νεκρής ζώνης όσο και κατά μήκος των γραμμών κατάπαυσης του πυρός που έχουν καθοριστεί από τα Ηνωμένα Έθνη».
Για περισσότερες από έξι δεκαετίες, είπε, «η UNFICYP συνέβαλε στη διατήρηση της ηρεμίας και της σταθερότητας σε ένα ευαίσθητο περιβάλλον», προσθέτοντας ότι η συνεχιζόμενη αποτελεσματικότητά της εξαρτάται από τη συνεργασία όλων των πλευρών.
Ο ΓΓ του ΟΗΕ δήλωσε επίσης ότι εντυπωσιάστηκε από το έργο της Επιτροπής για τους Αγνοουμένους και «τις αξιοσημείωτες προσπάθειες που καταβάλλονται για να δοθούν απαντήσεις στην αγωνία των οικογενειών όλων των αγνοουμένων». «Εξίσου εντυπωσιάστηκα από το έργο των δικοινοτικών τεχνικών επιτροπών, οι οποίες γεφυρώνουν το χάσμα μεταξύ της πολιτικής διαδικασίας και της καθημερινότητας των πολιτών, βρίσκοντας πρακτικές λύσεις», πρόσθεσε.
Απαντώντας σε ερώτηση δημοσιογράφου για το αν η νέα διευρυμένη συνάντηση είναι ουσιαστικό βήμα προς την επανέναρξη της διαδικασίας, για τον ρόλο των εγγυητριών δυνάμεων και για το αν υπάρχει χρονοδιάγραμμα για τη συνάντηση 5+1, ο κ. Γκουτέρες επανέλαβε ότι υπάρχει συναίνεση και από τις δύο πλευρές και τις εγγυήτριες δυνάμεις, αλλά μόνο μετά από επαρκή προετοιμασία σε εμπιστοσύνη, μεθοδολογία και ουσία, «γιατί δεν θέλω να έχουμε κι άλλες συναντήσεις 5+1 χωρίς αποτέλεσμα».
«Θέλω μια επιτυχημένη συνάντηση 5+1, ώστε να ανοίξει ο δρόμος για την επίτευξη μιας λύσης», πρόσθεσε, διευκρινίζοντας ότι δεν έχει καθοριστεί συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα. «Θα εργαστούμε όλοι μαζί όσο το δυνατόν ταχύτερα και αποτελεσματικότερα», σημείωσε.
Ερωτηθείς αν αναμένονται νέες πρωτοβουλίες στις τακτικές συνεδριάσεις των Ηνωμένων Εθνών τον Σεπτέμβριο, απάντησε ότι δεν έχει προγραμματιστεί συνάντηση για το Κυπριακό κατά την εβδομάδα υψηλού επιπέδου. «Αυτή τη στιγμή επικεντρώνουμε τις προσπάθειές μας στην κοινή εργασία με τις δύο πλευρές στην Κύπρο και με τις εγγυήτριες δυνάμεις, ώστε να μπορέσουμε να προχωρήσουμε αποφασιστικά προς μια λύση», πρόσθεσε.
Σε ερώτηση για τη σημασία μιας λύσης του Κυπριακού για την ευρύτερη περιοχή, ο κ. Γκουτέρες σημείωσε ότι πρόκειται για μια περιοχή όπου παραμένουν σε εξέλιξη πολλές συγκρούσεις και όπου έχει αποδειχθεί ότι μπορούν εύκολα να επεκταθούν. «Πιστεύω, λοιπόν, ότι μια λύση στην Κύπρο είναι απολύτως κρίσιμη, όχι μόνο για τη διασφάλιση των συμφερόντων και της ειρήνης του κυπριακού λαού, αλλά και ως παράγοντας σταθερότητας σε μια περιοχή που γίνεται ολοένα και πιο επικίνδυνα ασταθής», δήλωσε.
Κλείνοντας, ανέφερε ότι μια επιτυχής κατάληξη των προσπαθειών για λύση του Κυπριακού θα έχει σημαντική σταθεροποιητική επίδραση στην περιοχή. «Εάν η Κύπρος δεν βρει λύση στα προβλήματά της, γίνεται πολύ πιο ευάλωτη στους κινδύνους που βλέπουμε σήμερα σε μια περιοχή η οποία, σε μεγάλο βαθμό, φλέγεται», είπε.
Ο κ. Γκουτέρες θα αναχωρούσε από την Κύπρο αμέσως μετά το τέλος της δημοσιογραφικής διάσκεψης.
