Οι θαλάσσιες ζώνες δεν είναι ένα πεδίο πλειστηριασμού, τόνισε ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης αμέσως μετά τη συνάντησή του με τον Γενικό Γραμματέα του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες, στην έδρα του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη. Όπως είπε, πρόκειται για πεδίο όπου πρέπει να υπερισχύει το διεθνές δίκαιο.
Ο υπουργός Εξωτερικών έστειλε σαφές μήνυμα υπέρ της προάσπισης των ελληνικών θέσεων για τις θαλάσσιες ζώνες, σημειώνοντας ότι «σε ό,τι αφορά την Ελλάδα, θέλω να είμαι εντελώς ξεκάθαρος. Η Ελλάδα δεν πρόκειται να ανεχθεί οποιαδήποτε παρανομία σε ό,τι αφορά τις θαλάσσιες ζώνες».
Όπως ανέφερε, στη συνάντηση τέθηκαν ζητήματα θαλάσσιας ασφάλειας, με ιδιαίτερη αναφορά στις παράνομες οριοθετήσεις. «Θα πρέπει όλοι να αντιληφθούμε ότι οι θάλασσες, οι ωκεανοί δεν αποτελούν προνόμιο ούτε οικόπεδο του καθενούς», επισήμανε.
«Υπάρχουν κανόνες οι οποίοι διέπουν τις σχέσεις μεταξύ όμορων θαλασσίων χωρών και αυτοί οι κανόνες θα πρέπει να γίνονται σεβαστοί», πρόσθεσε, επισημαίνοντας ότι στους κανόνες του διεθνούς δικαίου της θάλασσας έχουν προσχωρήσει τα περισσότερα κράτη του ΟΗΕ.
Η Ελλάδα δεν πρόκειται να ανεχθεί οποιαδήποτε παρανομία σε ό,τι αφορά τις θαλάσσιες ζώνες, επανέλαβε ο κ. Γεραπετρίτης, υπογραμμίζοντας ότι η χώρα επιμένει στο διεθνές δίκαιο ως μόνο τρόπο επίλυσης των διαφορών. Διευκρίνισε, πάντως, ότι αυτό δεν σημαίνει πως μπορούν να γίνονται ανεκτές επιθετικές ενέργειες αντίθετες προς το διεθνές δίκαιο.
Απαντώντας σε ερώτηση για τις τηλεφωνικές επαφές με τον Αιγύπτιο ομόλογό του και δημοσιεύματα για τις κινήσεις της τουρκικής πλευράς προς την Αίγυπτο, ο υπουργός υπογράμμισε τη στρατηγική και αδελφική σχέση Ελλάδας και Αιγύπτου, η οποία, όπως είπε, εξελίσσεται σε όλα τα πεδία.
Στο πλαίσιο αυτό, ανέφερε ότι ο Μόνιμος Αντιπρόσωπος της Αιγύπτου στα Ηνωμένα Έθνη στάθηκε δίπλα του στη Νέα Υόρκη κατά την ανακοίνωση της δήλωσης για το παράνομο και ανυπόστατο τουρκολιβυκό μνημόνιο.
«Έχουμε μία πολύ κοινή πεποίθηση σε σχέση με την καθολική εφαρμογή του διεθνούς δικαίου με την Αίγυπτο», τόνισε. Προειδοποίησε, παράλληλα, ότι διαφορετικά μπορεί να προκύψει μια εξαιρετικά επιζήμια κατάσταση τόσο για τις χώρες που βρέχονται από τη Μεσόγειο ή άλλες θάλασσες όσο και για το παγκόσμιο εμπόριο και την επισιτιστική ασφάλεια.
Στη συνάντηση με τον Γενικό Γραμματέα συζητήθηκαν επίσης η πορεία του ΟΗΕ και οι μεγάλες διεθνείς κρίσεις, με αναφορές στην Ουκρανία, τη Μέση Ανατολή και την Αφρική.
«Η διαπίστωση την οποία κάναμε από κοινού είναι ότι αυτή τη στιγμή βρισκόμαστε στην πιο κρίσιμη καμπή μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο για την παγκόσμια ειρήνη και ευημερία», ανέφερε ο κ. Γεραπετρίτης.
Τόνισε την ανάγκη να ληφθούν νέες αποφάσεις για την αποκλιμάκωση των κρίσεων, τον τερματισμό των πολέμων και την αντιμετώπιση της ενεργειακής και επισιτιστικής κρίσης. Υπογράμμισε επίσης ότι είναι «πολύ σημαντικό ο ΟΗΕ να παραμείνει στην αιχμή της προσπάθειας για την παγκόσμια ειρήνη».
«Η ειρηνική επίλυση των διαφορών παραμένει το πιο σημαντικό αγαθό το οποίο κατακτήσαμε μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο», δήλωσε.
Για το Κυπριακό, ο υπουργός Εξωτερικών αναφέρθηκε στην ανάγκη να ξεκινήσουν πιο επίσημες συζητήσεις επί της ουσίας του ζητήματος. «Δεν πρέπει να χαθεί το μομέντουμ, το οποίο χτίστηκε κατά τη διάρκεια της θητείας του Α. Γκουτέρες», υπογράμμισε.
Τέλος, επισήμανε την ανάγκη σεβασμού των ψηφισμάτων του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ από όλους, προκειμένου να επανενωθεί το νησί.
Η δήλωση του Υπουργού Εξωτερικών Γ. Γεραπετρίτη:
«Είχα την ευκαιρία να συζητήσω με τον Γενικό Γραμματέα του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών, António Guterres, σχετικά με την πορεία του Οργανισμού, αλλά και για όλες τις μεγάλες κρίσεις, οι οποίες αυτή τη στιγμή βρίσκονται σε εξέλιξη στην υφήλιο. Είχαμε την ευκαιρία να συζητήσουμε για την Ουκρανία, για τη Μέση Ανατολή, για την Αφρική. Η διαπίστωση την οποία κάναμε από κοινού είναι ότι, αυτή τη στιγμή, βρισκόμαστε στην πιο κρίσιμη καμπή μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο για την παγκόσμια ειρήνη και ευημερία. Θα πρέπει να ληφθούν γενναίες αποφάσεις, έτσι ώστε να προσπαθήσουμε να αποκλιμακωθούν οι κρίσεις, να σταματήσουν οι πόλεμοι, να δοθεί μια διέξοδος στην ενεργειακή, στην επισιτιστική κρίση, και να μπορέσουν να δουλέψουν οι λαοί κατά τρόπο ειρηνικό.
Από την άλλη πλευρά, είναι πολύ σημαντικό ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών να παραμείνει στην αιχμή της προσπάθειας για την παγκόσμια ειρήνη. Ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών συστήθηκε μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο με την προοπτική να μπορέσουν οι λαοί να βρεθούν μεταξύ τους, να μην υπάρξει ποτέ καινούρια μεγάλης κλίμακας σύρραξη, και αυτό θα πρέπει να μένει πάντοτε στο μυαλό μας. Η ειρηνική επίλυση των διαφορών παραμένει το πιο σημαντικό αγαθό το οποίο κατακτήσαμε μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.
Είχαμε την ευκαιρία με τον Γενικό Γραμματέα να συζητήσουμε και άλλα θέματα, όπως είναι το Κυπριακό, το οποίο βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη. Οι συνθήκες επιβάλλουν να ξεκινήσουν οι συζητήσεις, οι πιο επίσημες, σχετικά με την ουσία του Κυπριακού. Δεν πρέπει να χαθεί το momentum το οποίο χτίστηκε κατά τη διάρκεια της θητείας του António Guterres. Θα πρέπει να δουλέψουμε πάνω σε αυτό. Τα ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών είναι απαράγραφα, θα πρέπει να γίνονται σεβαστά από όλους, για να μπορέσει επιτέλους να επανενωθεί το νησί.
Επιπλέον, συζητήσαμε για θέματα τα οποία αφορούν τη θαλάσσια ασφάλεια. Έκανα ιδιαίτερη αναφορά στα ζητήματα που έχουν να κάνουν με τις παράνομες οριοθετήσεις. Θα πρέπει όλοι να αντιληφθούμε ότι οι θάλασσες, οι ωκεανοί, δεν αποτελούν προνόμιο ούτε οικόπεδο του καθενός. Υπάρχουν κανόνες οι οποίοι διέπουν τις σχέσεις μεταξύ όμορων θαλασσίων χωρών, και αυτοί οι κανόνες θα πρέπει να γίνονται σεβαστοί. Δεν είναι άλλωστε τυχαίο ότι οι κανόνες που αφορούν το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας είναι οι κανόνες εκείνοι στους οποίους έχουν προσχωρήσει τα περισσότερα κράτη του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών. Ο σεβασμός απέναντι σε αυτούς τους κανόνες είναι απαράγραφη συνθήκη ειρήνης και ευημερίας.
Σε ό,τι αφορά την Ελλάδα, θέλω να είμαι εντελώς ξεκάθαρος: η Ελλάδα δεν πρόκειται να ανεχθεί οποιαδήποτε παρανομία σε ό,τι αφορά τις θαλάσσιες ζώνες. Θα επιμείνουμε στην πίστη μας στο Διεθνές Δίκαιο ως τον μόνο τρόπο για την επίλυση των διαφορών. Η Ελλάδα πάντοτε επιμένει στο ότι θα πρέπει οι χώρες, οι οποίες είναι γειτονικές, να εργάζονται μεταξύ τους για να επιλύουν τις διαφορές. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι μπορούν να γίνονται ανεκτές οι οποιεσδήποτε επιθετικές και αντίθετες στο Διεθνές Δίκαιο ενέργειες.
ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Κύριε Υπουργέ, σήμερα υπήρχαν τηλεφωνικές επικοινωνίες, δική σας με τον Αιγύπτιο ομόλογο σας, ο Hakan Fidan πάλι με τον Αιγύπτιο. Πώς σχολιάζετε τις διαρροές και τα δημοσιεύματα ότι η τουρκική πλευρά προσπαθεί να εξαγοράσει την Αίγυπτο, μετά τον Haftar;
Γ. ΓΕΡΑΠΕΤΡΙΤΗΣ: Καταρχάς, θα ήθελα να επισημάνω την πολύ ισχυρή, στρατηγική, αδελφική σχέση την οποία έχουμε με την Αίγυπτο, η οποία εξελίσσεται σε όλα τα πεδία. Είναι εξαιρετικά σημαντικό ότι ο Αιγύπτιος Μόνιμος Αντιπρόσωπος στα Ηνωμένα Έθνη στάθηκε δίπλα μου εδώ, στη Νέα Υόρκη, όταν ανακοινώσαμε τη δήλωση η οποία αφορά το παράνομο και ανυπόστατο τουρκολιβυκό μνημόνιο. Έχουμε μια πολύ κοινή πεποίθηση σε σχέση με την καθολική εφαρμογή του Διεθνούς Δικαίου με την Αίγυπτο. Πρέπει να καταλάβουμε όλοι ότι οι θαλάσσιες ζώνες δεν είναι ένα πεδίο πλειστηριασμού. Είναι ένα πεδίο στο οποίο θα πρέπει το Διεθνές Δίκαιο να επιβάλλεται. Διαφορετικά, θα φτάσουμε σε μια κατάσταση ακρότητας που θα είναι εξαιρετικά επιζήμια, όχι μόνο για τις χώρες οι οποίες βρέχονται από τη Μεσόγειο ή από άλλες θάλασσες, αλλά θα είναι εξαιρετικά επιζήμια για το παγκόσμιο εμπόριο, θα είναι επιζήμια για την επισιτιστική ασφάλεια, για την ενεργειακή ασφάλεια, για την προστασία των ωκεανών. Ευχαριστώ».
