Με την παρέμβασή του για το Σύνταγμα των παιδιών μας, ο Γιώργος Παπανδρέου ασκεί σκληρή κριτική στη ΝΔ για την αναθεώρηση του Συντάγματος και στηρίζει πλήρως τη στάση του ΠΑΣΟΚ στην πρώτη ψηφοφορία.
Σε εκτενές κείμενο που δημοσίευσε στο προσωπικό του ιστολόγιο, ο πρώην πρωθυπουργός επιτίθεται στις προτάσεις της ΝΔ και στην τακτική της κυβερνητικής πλειοψηφίας στην πρώτη φάση που ολοκληρώθηκε, ενώ καλεί τα υπόλοιπα κόμματα και δυνάμεις της αντιπολίτευσης να συνδιαμορφώσουν το περιεχόμενο των κρίσιμων άρθρων στη νέα Βουλή που θα προκύψει από τις εκλογές.
Ο κ. Παπανδρέου υποστηρίζει ότι το Σύνταγμα «δεν είναι μόνο ποιος κυβερνά. Είναι το ίδιο το σύστημα διακυβέρνησης» και περιγράφει «ένα κράτος συγκεντρωτικό, αδιαφανές και πελατειακό» που, όπως λέει, «υπηρετεί τους λίγους και ισχυρούς, ταλαιπωρεί τους πολλούς, εξαντλεί τους δημιουργικούς και παραγωγικούς πολίτες, υποθηκεύει το μέλλον των παιδιών μας». Προσθέτει ότι «ο κύκλος, όμως, μπορεί να σπάσει», καθώς «η επόμενη Βουλή θα είναι αναθεωρητική» και «θα έχει τη δύναμη να αλλάξει αυτούς τους κανόνες», επισημαίνοντας πως «μια τέτοια ευκαιρία έρχεται μόνο μία φορά κάθε δέκα και πλέον χρόνια».
Σημειώνει ότι η πρόταση του ΠΑΣΟΚ απαντά στην ουσία των απαιτήσεων της χώρας στη σύγχρονη εποχή και τονίζει πως το κόμμα του έδειξε έμπρακτα διάθεση για συναίνεση, διατυπώνοντας παράλληλα αιχμηρή κριτική στη στάση της ΝΔ. Υπογραμμίζει ακόμη ότι οι επόμενες εκλογές είναι κρίσιμες για το αν θα επικρατήσει συνεννόηση γύρω από τους συνταγματικούς κανόνες της χώρας.
Γράφει συγκεκριμένα ο Γιώργος Παπανδρέου: «Το ερώτημα, επομένως, ήταν απλό αλλά και σημαντικό μαζί. Πού θέλουμε να απαιτείται η συναίνεση; Στον κατάλογο των άρθρων που ανοίγουν – ή στις ίδιες τις λέξεις που θα μας δεσμεύουν για μια ολόκληρη δεκαετία;
Το ΠΑΣΟΚ απάντησε καθαρά: στην ουσία.
Ψηφίσαμε ”παρών” στα άρθρα που θέλουμε να αλλάξουν και περιλαμβάνονται στη δική μας πρόταση: ψηφιακά δικαιώματα και τεχνητή νοημοσύνη, μέσα ενημέρωσης, παιδεία, ιδιοκτησία και παραμεθόριες περιοχές, υγεία και στέγη, περιβάλλον, κόμματα, ευθύνη υπουργών, ηγεσία της Δικαιοσύνης, ανεξάρτητες αρχές και αυτοδιοίκηση, διεύρυνση της δημοκρατικής συμμετοχής.
Το ”παρών” δεν σημαίνει απουσία. Αντιθέτως σημαίνει: ναι, να ανοίξει το άρθρο – όχι όμως με λευκή επιταγή. Το περιεχόμενο θα αποφασιστεί με ευρύτερη συναίνεση.
Και ψηφίσαμε ”όχι” όπου διαφωνούμε με την ίδια την κατεύθυνση: στην εξαετή θητεία του Προέδρου της Δημοκρατίας, στο εκλογικό σύστημα, στη νομιμοποίηση πελατειακών πρακτικών μέσω της θωράκισης του βουλευτικού ρόλου, στον προληπτικό έλεγχο συνταγματικότητας που οδηγεί σε ένα οιονεί Συνταγματικό Δικαστήριο χωρίς εγγυήσεις, και στη συνταγματοποίηση ιδεολογικών αγκυλώσεων για τη δημόσια διοίκηση.
Δεν ήταν ελιγμός αλλά πράξη θεσμικής ευθύνης – ακόμη και απέναντι στον εαυτό μας. Αν αύριο γίνουμε κυβέρνηση, ούτε εμείς θα μπορούμε να γράψουμε μόνοι μας το Σύνταγμα. Αλλά αυτή την αντίληψη ακριβώς επιδιώκουμε να κάνουμε πράξη.
Το 2019, η Νέα Δημοκρατία αξιοποίησε τις υπερ-πλειοψηφίες της προηγούμενης Βουλής για να αλλάξει μονομερώς τον τρόπο εκλογής του Προέδρου της Δημοκρατίας. Η συναίνεση διακηρύχθηκε, αλλά στην πράξη παραβιάστηκε. Το 2025 είδαμε το αποτέλεσμα: εκλογή Προέδρου με στενή κομματική στήριξη.
Με την ψήφο της 16ης Σεπτεμβρίου, αυτό δεν μπορεί να επαναληφθεί. Το ουσιαστικό διακύβευμα μεταφέρεται στην επόμενη Βουλή και θα απαιτεί αυξημένη πλειοψηφία.
Αυτό σημαίνει ότι ο ελληνικός λαός, με την επόμενη ψήφο του, δεν θα επιλέξει μόνο κυβέρνηση. Θα επιλέξει δυνάμεις, κατευθύνσεις και συσχετισμούς για τις μεγάλες συνταγματικές αλλαγές.
Η επόμενη κάλπη δεν θα είναι απλώς εκλογική. Θα είναι, σε σημαντικό βαθμό, συντακτική».
Το πλήρες κείμενο του πρώην πρωθυπουργού για τη Συνταγματική Αναθεώρηση βρίσκεται στη προσωπική του σελίδα.
