Σε πλήρεις ρυθμούς ΔΕΘ κινείται ήδη η Θεσσαλονίκη, καθώς τα τεχνικά συνεργεία δουλεύουν εντατικά για τα περίπτερα της επετειακής 90ής Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης, που θα γίνει από τις 5 έως τις 13 Σεπτεμβρίου με τιμώμενη χώρα την Ιαπωνία.
Η ΔΕΘ, που έκανε «ποδαρικό» το 1926, συμπληρώνει φέτος 100 χρόνια και παραμένει άρρηκτα δεμένη με την ιστορία, την οικονομία και τον πολιτισμό της Θεσσαλονίκης. Στο πέρασμα των δεκαετιών βρέθηκε στο επίκεντρο πολεμικών συρράξεων, κατέγραψε ρεκόρ επισκεπτών, φιλοξένησε γυρίσματα κινηματογραφικών ταινιών και επηρεάστηκε και από τους υγειονομικούς περιορισμούς της πανδημίας του κορονοϊού.
Η πρώτη ΔΕΘ, το πανηγυρικό κλίμα και οι 150.000 επισκέπτες
Μέσα στο κλίμα του Μεσοπολέμου, το 1925, μόλις 12 χρόνια μετά την ενσωμάτωση της Θεσσαλονίκης στο Ελληνικό Κράτος, γεννήθηκε η ιδέα για την ίδρυση της Διεθνούς Εκθέσεως Θεσσαλονίκης από τον επιστήμονα και πολιτικό Νικόλαο Γερμανό.
Η προετοιμασία της πρώτης ΔΕΘ συνάντησε πολλά και σοβαρά εμπόδια, όμως ξεπεράστηκαν και το πρωί της Κυριακής 3 Οκτωβρίου 1926 έγιναν τα εγκαίνια της πρώτης έκθεσης στο Πεδίο του Άρεως, στις παρυφές του ιστορικού κέντρου της πόλης και λίγα μόλις μέτρα από τη σημερινή θέση της έκθεσης.
Το κλίμα ήταν πανηγυρικό. Συμμετείχαν περισσότεροι από 600 εκθέτες και 150.000 επισκέπτες, σε επιφάνεια περίπου 7.000 τ.μ., με τα στοιχεία να θεωρούνται εντυπωσιακά για την εποχή, καθώς ο πληθυσμός της πόλης δεν ξεπερνούσε τους 180.000 κατοίκους.
Ο πόλεμος του ’40 ανέστειλε τη λειτουργία της
Μετά και τη 2η διοργάνωση, η ΔΕΘ εξελίσσεται σε θεσμό για τη Θεσσαλονίκη και συνολικά για τη χώρα. Πραγματοποιείται κάθε Σεπτέμβριο, μεγαλώνει διαρκώς, αυξάνει τον αριθμό εκθετών και επισκεπτών και αποκτά ολοένα μεγαλύτερη διεθνή διάσταση. Χαρακτηριστικό είναι ότι στην 3η ΔΕΘ την επισκέφθηκε για πρώτη φορά Έλληνας πρωθυπουργός. Ο Ελευθέριος Βενιζέλος περιηγήθηκε στα περίπτερα, ενώ σε όλη τη διαδρομή το πλήθος τον επευφημούσε με ενθουσιασμό.
Η έκθεση συνεχίστηκε έως το 1939 στο Πεδίο του Άρεως, με εντυπωσιακές επιδείξεις όπως το «φλεγόμενο αερόστατο», ο «άνθρωπος κανόνι» και εγχείρηση σκωληκοειδίτιδας. Το 1940, λίγο πριν από τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, μεταφέρθηκε σε μεγαλύτερο χώρο, στο σημείο όπου λειτουργεί μέχρι σήμερα.
Η 15η ΔΕΘ του 1940, με επίσημη συμμετοχή τεσσάρων κρατών, της Γερμανίας, της Γιουγκοσλαβίας, της Βουλγαρίας και της Τουρκίας, ήταν και η τελευταία προπολεμική. Λίγες ημέρες μετά τη λήξη της κηρύχθηκε ο πόλεμος, ενώ πολλοί εκθέτες δεν πρόλαβαν ούτε να παραλάβουν τα εκθέματά τους από τα περίπτερα. Στα χρόνια του πολέμου η έκθεση ανέστειλε τη λειτουργία της, έστω και υποτυπωδώς, καθώς οι Γερμανοί χρησιμοποιούσαν τα κτίρια ως αποθήκες.
Το απόλυτο ρεκόρ επισκεπτών, τα τεχνολογικά επιτεύγματα και ο ελληνικός κινηματογράφος
Ύστερα από διακοπή 10 ετών, λόγω του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου και του εμφυλίου, η ΔΕΘ επέστρεψε δυναμικά το 1951 και ξεπέρασε κάθε προσδοκία. Οι επισκέπτες της τριπλασιάστηκαν και το 1966 έφτασαν στο απόλυτο ρεκόρ, με 1.634.542 επισκέπτες να περνούν τις πύλες της.
Σε όλη αυτή την περίοδο, διάφορα κράτη παρουσίαζαν στη ΔΕΘ τα τεχνολογικά τους επιτεύγματα. Μέσα στο ψυχροπολεμικό κλίμα της εποχής, οι ΗΠΑ και η Σοβιετική Ένωση αντιμετώπισαν την έκθεση ως πεδίο αντιπαράθεσης και ως ευκαιρία να επιδείξουν τις επιτυχίες τους στη διαστημική τεχνολογία.
Η δυναμική που είχε αποκτήσει η ΔΕΘ την περίοδο 1951-1973 οδήγησε και σε έντονη παρουσία του ελληνικού κινηματογράφου, με αρκετές ταινίες της εποχής να περιλαμβάνουν σκηνές στους χώρους της ή να τοποθετούν εκεί ολόκληρη την πλοκή τους. Χαρακτηριστικά παραδείγματα είναι το «Κάτι και να καίει» σε σκηνοθεσία Γιάννη Δαλιανίδη και «Ο Ανακατωσούρας» του Γρηγόρη Γρηγορίου.
Στα αξιοσημείωτα συγκαταλέγονται η «γέννηση» του φραπέ στην 22η ΔΕΘ το 1957, η κατασκευή του Αλεξάνδρειου Μελάθρου, γνωστού ως Παλέ ντε Σπορ, στην 25η ΔΕΘ το 1960, το πρώτο γκάλοπ σε επισκέπτες και εκθέτες με τη μέθοδο του ερωτηματολογίου στην 29η ΔΕΘ το 1964, το ράλι ΔΕΘ στην 30ή ΔΕΘ το 1965, τα εγκαίνια της ΔΕΘ εν μέσω της Χούντας των Συνταγματαρχών στην 32η ΔΕΘ το 1967, η κατασκευή του Πύργου του ΟΤΕ, ύψους 65 μέτρων, στην 34η ΔΕΘ το 1969, αλλά και το περίπτερο της Κύπρου, που έγινε χώρος προσκυνήματος για τους Θεσσαλονικείς μετά τα θλιβερά γεγονότα, στην 39η ΔΕΘ το 1974.
Με τα χρόνια, η ΔΕΘ έγινε σημείο αναφοράς με την παρουσία πολιτικών αρχηγών, τις εξαγγελίες, τα shows, τα λούνα παρκ και τις μνήμες που έμειναν στους χιλιάδες επισκέπτες. Μετά το 1974, παράλληλα με τη ΔΕΘ που συνέχισε να γίνεται κάθε Σεπτέμβριο, αναπτύχθηκαν και άλλες κλαδικές εκθέσεις, που προσέλκυαν το ενδιαφέρον χιλιάδων επαγγελματιών του κάθε κλάδου.
Το 2000, η ΔΕΘ συμπλήρωσε 75 χρόνια ζωής και διοργάνωσε έκθεση ντοκουμέντων με τίτλο «75 χρόνια Διεθνής ‘Εκθεση Θεσσαλονίκης, η ΔΕΘ του κόσμου, της Ελλάδος, της Θεσσαλονίκης». Ένα χρόνο αργότερα, το 2001, μετά την τρομοκρατική επίθεση της 11ης Σεπτεμβρίου στις ΗΠΑ, το αμερικανικό περίπτερο έκλεισε και άνοιξε τρεις ημέρες αργότερα με αυξημένα μέτρα ασφαλείας, ενώ η 66η ΔΕΘ ήταν η τελευταία στην οποία έγιναν συναλλαγές με δραχμή.
Το 2017, η 82η ΔΕΘ είχε τιμώμενη χώρα την Κίνα, που κυριάρχησε εκθεσιακά σε μία από τις πιο εντυπωσιακές συμμετοχές στην ιστορία της έκθεσης, καταλαμβάνοντας ολόκληρο το περίπτερο 13. Αντίθετα, η δεκαετία του 2020 άρχισε χωρίς τη ΔΕΘ αλλά με το «Thessaloniki Helexpo Forum», λόγω της πανδημίας του κορονοϊού και με την τήρηση όλων των υγειονομικών πρωτοκόλλων, ενώ το 2021 η 85η ΔΕΘ πραγματοποιήθηκε με αυστηρά μέτρα προστασίας. Πέρα από την Κίνα, τιμώμενες χώρες υπήρξαν οι ΗΠΑ, η Ινδία, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, η Βουλγαρία και η Γερμανία, ενώ φέτος τη σκυτάλη παίρνει η Ιαπωνία.
φωτ.αρχείου
