Σαφές μήνυμα έστειλε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Νίκος Χριστοδουλίδης από το βήμα του ΟΗΕ, καλώντας τον Πρόεδρο της Τουρκίας να επιτρέψει ουσιαστικές διαπραγματεύσεις για το Κυπριακό και επαναλαμβάνοντας ότι η διχοτόμηση δεν θα γίνει αποδεκτή.
Προσφωνώντας την 81η Σύνοδο της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών, ο Πρόεδρος τόνισε ότι παραμένει πλήρως προσηλωμένος στην επίτευξη μιας συνολικής λύσης, με ετοιμότητα για επανέναρξη των διαπραγματεύσεων από εκεί όπου διακόπηκαν το 2017, πάνω στο ήδη διαμορφωμένο έργο και εντός του συμφωνημένου πλαισίου του ΟΗΕ.
Αναφερόμενος στην ομιλία του Προέδρου της Τουρκίας στη Γενική Συνέλευση, είπε ότι άκουσε πολύ προσεκτικά όσα ανέφερε για το διεθνές δίκαιο, τον σεβασμό της κυριαρχίας και της εδαφικής ακεραιότητας, την παράνομη κατοχή και το δράμα των προσφύγων, σημειώνοντας ωστόσο ότι σε ό,τι αφορά την Κύπρο η Τουρκία πράττει το ακριβώς αντίθετο. «Μέγιστη υποκρισία», ανέφερε.
Ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης πρόσθεσε ότι ο κ. Ερντογάν έκανε επίσης εκτενή αναφορά στον Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών, όμως οι πολιτικοί κρίνονται από τις πράξεις τους και όχι από τα λόγια τους. «Εάν ο κ. Ερντογάν επιθυμεί να επικαλείται τον Χάρτη, πρέπει πρώτα να εφαρμόζει τον Χάρτη», τόνισε.
Στη συνέχεια υπογράμμισε ότι το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ έχει καθορίσει το πλαίσιο για την επίλυση του κυπριακού προβλήματος και ότι αυτό το πλαίσιο, μιας Διζωνικής Δικοινοτικής Ομοσπονδίας με πολιτική ισότητα, παραμένει η μοναδική βάση για μια συνολική λύση.
«Παραμένω πλήρως προσηλωμένος στην επίτευξη μιας λειτουργικής και βιώσιμης λύσης. Είμαι έτοιμος για την επανέναρξη διαπραγματεύσεων από το σημείο όπου είχαν διακοπεί το 2017, αξιοποιώντας το ουσιαστικό έργο που έχει ήδη επιτελεστεί», είπε, προσθέτοντας ότι η κοινή βάση υπάρχει μέσα από τα σχετικά ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας, το διεθνές δίκαιο και τις αξίες και αρχές της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Κατά τον ίδιο, αυτό που απαιτείται τώρα είναι πολιτική βούληση από όλα τα μέρη και μια ειλικρινής προθυμία για επιστροφή σε ουσιαστικές διαπραγματεύσεις, σοβαρή εμπλοκή, αξιοποίηση του ήδη επιτευχθέντος έργου και κατάληξη σε λύση που θα επανενώνει τη χώρα και τον λαό της.
Μια τέτοια λύση, ανέφερε, θα πρέπει να επιτρέπει στους Ελληνοκύπριους, στους Τουρκοκύπριους, στους Μαρωνίτες, στους Αρμένιους και στους Λατίνους να ζουν μαζί με ειρήνη, ασφάλεια και ευημερία.
«Από την πλευρά μου, επιτρέψτε μου να το επαναλάβω, δηλώνω απόλυτα δεσμευμένος. Διότι η διχοτόμηση δεν θα γίνει αποδεκτή. Δεν μπορεί και δεν θα είναι αυτό το μέλλον της πατρίδας και του λαού μου. Ποτέ. Η αποφασιστικότητά μας να επανενώσουμε το νησί μας είναι ακλόνητη», τόνισε.
Συνεπώς, πρόσθεσε, καλεί τους Τουρκοκύπριους συμπατριώτες του να δουν το κοινό μέλλον ως μια μοναδική ευκαιρία για ευημερία και τον Πρόεδρο Ερντογάν να επιτρέψει ουσιαστικές διαπραγματεύσεις εντός του πλαισίου που έχει συμφωνηθεί από τον ΟΗΕ.
Υπογραμμίζοντας ότι η αξιοπιστία του ΟΗΕ πρέπει να διαφυλαχθεί, είπε ότι αυτή απαιτεί συνέπεια στην εφαρμογή του διεθνούς δικαίου.
«Για τη χώρα μου, την Κύπρο, αυτό δεν είναι μια αφηρημένη αρχή. Είναι μια οδυνηρή, υπαρξιακή πραγματικότητα», συνέχισε, λέγοντας ότι έχουν περάσει 52 χρόνια από την παράνομη τουρκική εισβολή στην Κύπρο, μια πράξη επιθετικότητας που παραβιάζει τις θεμελιώδεις αρχές του Χάρτη του ΟΗΕ.
Μίλησε για μια συνεχιζόμενη και κατάφωρη παραβίαση του διεθνούς δικαίου, με περισσότερο από το ένα τρίτο του εδάφους της Κυπριακής Δημοκρατίας να παραμένει υπό τουρκική κατοχή και δεκάδες χιλιάδες εκτοπισμένους, μαζί με τους απογόνους τους, να μην μπορούν να επιστρέψουν στα σπίτια τους εδώ και 52 χρόνια.
Αναφερόμενος στα Βαρώσια, είπε ότι παραμένουν περίκλειστα και ότι η Τουρκία εξακολουθεί να αψηφά τις σαφείς και συγκεκριμένες υποχρεώσεις της που ορίζονται στα σχετικά ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ.
«Εδώ και 52 χρόνια, βιώνουμε παραβιάσεις θεμελιωδών ανθρωπίνων δικαιωμάτων· την καταστροφή της θρησκευτικής και πολιτιστικής κληρονομιάς και την οργανωμένη μεταφορά εποίκων που συνιστά δημογραφική αλλοίωση», ανέφερε.
Μίλησε ακόμη για τον πόνο και την τεράστια οδύνη που βιώνουν καθημερινά οι συγγενείς των αγνοουμένων, οι οποίοι μέχρι σήμερα ζητούν απαντήσεις για την τύχη των αγαπημένων τους προσώπων.
«Και εδώ και 52 χρόνια, οι αρχές που διακυβεύονται παραμένουν οι ίδιες. Ο σεβασμός της κυριαρχίας και της εδαφικής ακεραιότητας δεν είναι ρητορικά σχήματα. Ούτε πρέπει να εφαρμόζονται επιλεκτικά, ανάλογα με το ποιος είναι ο δράστης», είπε.
Τόνισε ότι αυτές οι αρχές δεν γίνονται λιγότερο σημαντικές με το πέρασμα του χρόνου, ούτε και τα ψηφίσματα του ΟΗΕ. «Τα Ψηφίσματα του ΟΗΕ δεν μπορούν να εφαρμόζονται σε μια περίπτωση και να αγνοούνται πλήρως σε μια άλλη. Και η κυριαρχία και η εδαφική ακεραιότητα ενός κράτους δεν μπορούν να εξαρτώνται από το μέγεθός του, τη δύναμή του ή το πέρασμα του χρόνου. Αυτό δεν είναι μόνο ένα ζήτημα που αφορά την Κύπρο. Αφορά την αξιοπιστία του ίδιου του διεθνούς συστήματος», σημείωσε.
Αναφερόμενος στις σημερινές παγκόσμιες προκλήσεις, είπε ότι απαιτούν συνεργασία και εταιρικές σχέσεις που βασίζονται στη γνώση των περιφερειών και των πραγματικοτήτων τους.
«Η Κυπριακή Δημοκρατία επιδιώκει με συνέπεια να πράξει ακριβώς αυτό. Και έχει αναπτύξει τις απαραίτητες δυνατότητες που απαιτούνται για να το πράξει», ανέφερε, κάνοντας εκτενή αναφορά στις ενέργειες της Κύπρου μετά την τρομοκρατική επίθεση της Χαμάς στις 7 Οκτωβρίου 2023 και την καταστροφική ανθρωπιστική κατάσταση στη Γάζα, καθώς και στον Θαλάσσιο Ανθρωπιστικό Διάδρομο Αμάλθεια.
«Η Κύπρος μπορούσε να προσφέρει κάτι συγκεκριμένο: τη γεωγραφική της θέση, τις υποδομές της, τις άριστες σχέσεις της με όλες τις χώρες της περιοχής και τη βούληση να συνεργαστεί με διεθνείς εταίρους», τόνισε.
Είπε ότι, μέσω της συνεργασίας μεταξύ άλλων με τον Μηχανισμό 2720 του ΟΗΕ, η ιδέα αυτή έγινε πρόταση και εξελίχθηκε σε λειτουργική ανθρωπιστική διαδρομή, η οποία συνεχίζει να αποφέρει αποτελέσματα ακόμη και τώρα.
Αναφέρθηκε επίσης στον ρόλο της Κύπρου στην απομάκρυνση πολιτών, λέγοντας ότι μόνο τα τελευταία τρία χρόνια βοήθησε στην εκκένωση χιλιάδων πολιτών από 70 διαφορετικές χώρες.
Ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης σημείωσε ακόμη τον ρόλο της Περιφερειακής Πρωτοβουλίας της Κύπρου για την Κλιματική Αλλαγή, που έχει στόχο να φέρει πιο κοντά τις χώρες της περιοχής και να ενισχύσει τη συλλογική δυνατότητα προσαρμογής, μετριασμού και ανθεκτικότητας, ενώ αναφέρθηκε και στον Περιφερειακό Σταθμό Αεροπυρόσβεσης Κύπρου.
Είπε ότι η δέσμευση για ενεργό περιφερειακή συνεργασία αποτυπώνεται και μέσω του CYCLOPS, το οποίο συστάθηκε από κοινού με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Στα τέσσερα χρόνια λειτουργίας του έχει προσφέρει εξειδικευμένη εκπαίδευση σε χιλιάδες κυβερνητικούς αξιωματούχους από περισσότερες από 50 χώρες, από τη Μέση Ανατολή, την Αφρική και την Ευρώπη, ανέφερε.
Αναφερόμενος στην Κυπριακή Προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ, είπε ότι στο επίκεντρο βρέθηκε και η ικανότητα γεφύρωσης διαφορετικών συμφερόντων.
«Η Κύπρος απέδειξε ότι είναι ένας ενεργός και υπεύθυνος παράγοντας στη διεθνή κοινότητα. Έχει συνεισφέρει στη διαχείριση κρίσεων, στην ανθρωπιστική βοήθεια, στις περιφερειακές συνέργειες, στην προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και της πολυμέρειας», τόνισε.
Αναφερόμενος στη συμπλήρωση μιας δεκαετίας στο πηδάλιο του ΟΗΕ από τον Αντόνιο Γκουτέρες, ο Πρόεδρος είπε ότι η Κύπρος εξάιρει την ηγεσία του σε μια περίοδο πρωτοφανών παγκόσμιων εξελίξεων, την ακλόνητη δέσμευσή του στην πολυμέρεια και τις προσπάθειές του για την ενίσχυση και τη μεταρρύθμιση του ΟΗΕ.
Η Κύπρος, είπε, πιστεύει σε έναν Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών που προστατεύει τις αρχές του Χάρτη του και έχει τη δυνατότητα να ενεργεί σύμφωνα με αυτές, ενώ τόνισε ότι τα μικρά κράτη έχουν να διαδραματίσουν ιδιαίτερο ρόλο: όχι στο περιθώριο των διεθνών υποθέσεων, αλλά ως ενεργοί συμμετέχοντες στη διαμόρφωση του κοινού μέλλοντος.
«Για την Κυπριακή Δημοκρατία, αυτό σημαίνει να υπερασπιζόμαστε τις αρχές στις οποίες στηριζόμαστε, να συνεισφέρουμε στους θεσμούς στους οποίους πιστεύουμε, να οικοδομούμε εταιρικές σχέσεις για το κοινό καλό, να αναλαμβάνουμε πρωτοβουλίες για τη δημιουργία χρήσιμων συνεργειών και να ενεργούμε υπεύθυνα όπου μπορούμε να κάνουμε τη διαφορά».
Παρά τις προκλήσεις λόγω της τουρκικής κατοχής, κατέληξε, η Κύπρος παραμένει ανθεκτική και ακλόνητη στην πίστη της στο πολυμερές σύστημα.
ΦΩΤΟ ΑΡΧΕΙΟΥ
