Το Σαββατοκύριακο 26 και 27 Σεπτεμβρίου, τα Ανοιχτά Ζυθοποιεία δίνουν ξανά ραντεβού με το κοινό σε εγκαταστάσεις ζυθοποιείων σε όλη την Ελλάδα, μέσα από τη δράση της Ελληνικής Ένωσης Ζυθοποιών. Για έβδομη χρονιά, ζυθοποιίες και μικροζυθοποιίες ανοίγουν τις πόρτες τους με δωρεάν ξεναγήσεις, γευστικές δοκιμές και γνωριμία με τη διαδικασία παραγωγής, τις πρώτες ύλες, την ιστορία και τους ανθρώπους πίσω από την ελληνική μπύρα.
Η φετινή διοργάνωση αποκτά ξεχωριστό ενδιαφέρον, καθώς γίνεται σε μια περίοδο όπου ο κλάδος της ζυθοποιίας κινείται σε ένα σύνθετο περιβάλλον: η αύξηση των μικρών και ανεξάρτητων παραγωγών και η μεγαλύτερη εξοικείωση των καταναλωτών με διαφορετικά είδη μπύρας ανοίγουν νέες προοπτικές, την ώρα που το αυξημένο κόστος παραγωγής, η εποχικότητα της κατανάλωσης, οι πιέσεις στο διαθέσιμο εισόδημα και οι γεωπολιτικές εξελίξεις δημιουργούν σοβαρές προκλήσεις.
Όπως σημειώνει στο Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων ο πρόεδρος της Ελληνικής Ένωσης Ζυθοποιών, Παντελής Κουγιός, η ελληνική αγορά μπύρας είναι ώριμη, αλλά ταυτόχρονα ιδιαίτερα δυναμική. Η πορεία της συνδέεται σε μεγάλο βαθμό με τον τουρισμό, καθώς πάνω από το μισό των πωλήσεων περνά από το δίκτυο HoReCa.
Με βάση τα στοιχεία που επικαλείται ο κ. Κουγιός, το 51% των πωλήσεων γίνεται μέσω HoReCa, ενώ το 49% αφορά τη «ζεστή αγορά», δηλαδή τα σούπερ μάρκετ. Η εικόνα αυτή αποτυπώνει τον έντονα εποχικό χαρακτήρα του κλάδου και τη στενή του σχέση με την τουριστική κίνηση.
Για το 2026, η εκτίμηση της Ελληνικής Ένωσης Ζυθοποιών είναι ότι η κατανάλωση μπύρας θα κινηθεί περίπου στα περυσινά επίπεδα. Ο κ. Κουγιός αναφέρει ότι το 2025 η αγορά έμεινε στάσιμη, μετά από την έντονα ανοδική πορεία του 2024. Έτσι, ο όγκος των πωλήσεων αναμένεται φέτος να μείνει σταθερός, ενώ ο συνολικός τζίρος εκτιμάται πως θα κινηθεί ανοδικά, κυρίως λόγω των ανατιμήσεων που έχουν ήδη σημειωθεί.
Ο ίδιος περιγράφει την εικόνα ως προβληματική για τον κλάδο, επισημαίνοντας ότι η κατανάλωση επηρεάζεται και από τις διεθνείς και γεωπολιτικές εξελίξεις. Σε μια αγορά όπου μεγάλο μέρος της ζήτησης συνδέεται με την εστίαση, την ψυχαγωγία και τον τουρισμό, οι μεταβολές στο διαθέσιμο εισόδημα και στο γενικό οικονομικό κλίμα μπορούν να περάσουν άμεσα στις πωλήσεις.
Από τα Ανοιχτά Ζυθοποιεία στη νέα εποχή της ελληνικής μπύρας
Η δράση «Ανοιχτά Ζυθοποιεία» φέρνει τον καταναλωτή πιο κοντά στην παραγωγή. Οι επισκέπτες θα έχουν τη δυνατότητα να ξεναγηθούν στους χώρους παραγωγής και εμφιάλωσης, να ενημερωθούν για τα στάδια της ζυθοποίησης και τις πρώτες ύλες, να μιλήσουν με τους ανθρώπους των ζυθοποιείων και να δοκιμάσουν διαφορετικά είδη μπύρας.
Στη φετινή διοργάνωση συμμετέχουν ζυθοποιεία-μέλη της Ελληνικής Ένωσης Ζυθοποιών: Αθηναϊκή Ζυθοποιία (Αθήνα, Πάτρα, Θεσσαλονίκη), Ζυθοποιία Πηνειού ΑΕ (Λάρισα), Ικαριακή Ζυθοποιία (Ικαρία), Κρητικές Ζυθοποιίες -Ζηδιανάκης (Ηράκλειο Κρήτης), Κρητική Ζυθοποιία (Χανιά Κρήτης), Μικροζυθοποιία Καβάλας (Καβάλα), Μικροζυθοποιία Κυκλάδων (Τήνος), Μικροζυθοποιία Local streets beer (Βόλος), Μικροζυθοποιία Μυκόνου (Μύκονος), Μικροζυθοποιία Septem (Ωρολόγιο Αυλωναρίου Εύβοιας), Ολυμπιακή Ζυθοποιία (Ριτσώνα Εύβοιας), Πρότυπη Μικροζυθοποιία Θεσσαλονίκης (Θεσσαλονίκη) και Siris Craft Brewery (Σέρρες).
Η είσοδος, οι ξεναγήσεις και οι γευστικές δοκιμές είναι δωρεάν, ενώ για ορισμένες δραστηριότητες απαιτείται προεγγραφή ή τηρείται σειρά προτεραιότητας λόγω των περιορισμένων θέσεων. Η Ένωση συνιστά στους ενδιαφερόμενους να επικοινωνούν απευθείας με το ζυθοποιείο που θέλουν να επισκεφθούν.
Πέρα από μια ανοιχτή γιορτή για τους φίλους της μπύρας, η πρωτοβουλία λειτουργεί και ως προσπάθεια ανάδειξης της ελληνικής ζυθοποιητικής παράδοσης και της νέας παραγωγικής πραγματικότητας. Η άνοδος των μικρών παραγωγών έχει αλλάξει αισθητά το τοπίο τα τελευταία χρόνια, δίνοντας περισσότερες επιλογές στους καταναλωτές και ενισχύοντας τη σύνδεση της μπύρας με την τοπικότητα, τη γαστρονομία και τον τουρισμό.
Όπως αναφέρει ο Παντελής Κουγιός, το 2024 στην Ελλάδα καταγράφηκαν 76 ζυθοποιίες, από 46 το 2018. Η εξέλιξη αυτή δείχνει τη διεύρυνση του παραγωγικού οικοσυστήματος και τη διαμόρφωση ενός όλο και πιο διαφοροποιημένου χάρτη ελληνικής μπύρας.
Οι μικροζυθοποιίες, σύμφωνα με τον πρόεδρο της Ένωσης, έχουν σημαντικά περιθώρια ανάπτυξης. Οι νέες γεύσεις και οι διαφορετικές προσεγγίσεις στη ζυθοποίηση φέρνουν το κοινό πιο κοντά στις επιμέρους κατηγορίες μπύρας, ενώ ταυτόχρονα ενισχύουν τη σύνδεση του προϊόντος με τη γαστρονομία και τον τουρισμό.
Στο ίδιο πεδίο εντάσσεται και η ανάπτυξη του ζυθοτουρισμού, μιας τάσης που συνδέει την επίσκεψη σε μια ζυθοποιία με την ταξιδιωτική εμπειρία. Η γνωριμία με την παραγωγή, η γευσιγνωσία και η επαφή με την τοπική επιχειρηματικότητα μπορούν να αποτελέσουν μέρος ενός ευρύτερου τουριστικού προϊόντος.
Οι μπύρες με χαμηλό ή μηδενικό αλκοόλ αποτελούν επίσης ξεχωριστό πεδίο ανάπτυξης. Οι επιχειρήσεις του κλάδου επενδύουν τόσο στην επικοινωνία όσο και στον μηχανολογικό εξοπλισμό, καθώς η κατηγορία καταγράφει αυξητικές τάσεις στις πωλήσεις και ανταποκρίνεται σε μια ζήτηση που αναζητά περισσότερες επιλογές.
Την ίδια ώρα, το κόστος παραμένει ένα από τα μεγαλύτερα ζητήματα για τις επιχειρήσεις. Ενέργεια, πρώτες ύλες, γυαλί, αλουμίνιο, χαρτί, μεταφορές και λοιπά υλικά έχουν επιβαρύνει σημαντικά την παραγωγή. Ο Παντελής Κουγιός σημειώνει ότι οι ζυθοποιίες έχουν μέχρι τώρα απορροφήσει σημαντικό μέρος αυτών των αυξήσεων, αποφεύγοντας, όπως λέει, μεγάλες ανατιμήσεις που θα επιβάρυναν ακόμη περισσότερο τον καταναλωτή.
Παράλληλα, διευκρινίζει ότι κάθε επιχείρηση ακολουθεί τη δική της τιμολογιακή πολιτική και ότι ο ίδιος, ως πρόεδρος της Ένωσης, δεν μπορεί να προεξοφλήσει τις μελλοντικές αποφάσεις των επιχειρήσεων. Το ζήτημα, όπως υπογραμμίζει, είναι η συσσώρευση κόστους σε ολόκληρη την παραγωγική αλυσίδα.
Στις προκλήσεις προστίθενται η εποχικότητα, το περιορισμένο διαθέσιμο εισόδημα καταναλωτών και τουριστών, αλλά και η πρόσβαση στη χρηματοδότηση, κυρίως για τις μικρότερες επιχειρήσεις που χρειάζονται επενδύσεις στον παραγωγικό τους εξοπλισμό.
Από την πολιτεία, η Ελληνική Ένωση Ζυθοποιών ζητά ένα σταθερό και προβλέψιμο φορολογικό και ρυθμιστικό περιβάλλον, καθώς και την αντιμετώπιση του λαθρεμπορίου. Παράλληλα, ζητά τη μείωση του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης, υποστηρίζοντας ότι χρειάζεται ένα άμεσο και αποτελεσματικό φορολογικό σύστημα που θα διασφαλίζει την είσπραξη του φόρου.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, τα Ανοιχτά Ζυθοποιεία λειτουργούν ως μια διαφορετική όψη της αγοράς: η εξωστρέφεια, η γνωριμία με την παραγωγή και η επαφή του κοινού με ένα προϊόν που αποκτά ολοένα περισσότερες ελληνικές εκδοχές. Από τις μεγάλες ζυθοποιίες έως τις μικρές μονάδες που επενδύουν στην τοπικότητα και στις νέες γεύσεις, ο κλάδος επιχειρεί να απαντήσει στις πιέσεις του κόστους και της κατανάλωσης με διαφοροποίηση, επενδύσεις και νέες εμπειρίες για τον καταναλωτή.
Το Σαββατοκύριακο 26 και 27 Σεπτεμβρίου, οι πόρτες των συμμετεχόντων ζυθοποιείων ανοίγουν για το κοινό. Μαζί τους ανοίγει και ένα παράθυρο σε έναν κλάδο που, παρά τις πιέσεις, συνεχίζει να διευρύνεται σε επίπεδο παραγωγών, προϊόντων και εμπειριών, με τη μικροζυθοποιία, τον ζυθοτουρισμό και τις μπύρες χωρίς αλκοόλ να βρίσκονται ανάμεσα στις κατευθύνσεις στις οποίες επενδύει η ελληνική αγορά.
Μαρία Τσιβγέλη
ΠΗΓΗ ΦΩΤΟ: Ελληνική Ένωση Ζυθοποιών
