Τα απλά λάθη των χρηστών είναι από τους βασικούς λόγους για τα κενά ασφάλειας στα συστήματα των οργανισμών. Ένα χαρτάκι με username και password πάνω σε οθόνη, κωδικοί όπως 1,2,3,4,5 ή μια ημερομηνία γέννησης και η ίδια συνθηματική προστασία σε πολλές υπηρεσίες ανοίγουν τον δρόμο σε κινδύνους για την κυβερνοασφάλεια.
Αυτά ανέφερε ο καθηγητής του Τμήματος Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, Ανδρέας Συμεωνίδης, μιλώντας σε εκδήλωση της Αντιπεριφέρειας Ψηφιακής Διακυβέρνησης της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας και του Επαγγελματικού Επιμελητηρίου Θεσσαλονίκης με θέμα «Εργαλεία Τεχνητής Νοημοσύνης στην υπηρεσία των επιχειρήσεων και της επιχειρηματικότητας», στο πλαίσιο της 90ης Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης. Ο ίδιος υπογράμμισε ότι κάθε επιχείρηση πρέπει να αναγνωρίζει το πρόβλημα και να καταλαβαίνει πως οι εργαζόμενοι μπορεί να εξελιχθούν στο βασικό κενό ασφαλείας των συστημάτων της. «Όσο δεν εκπαιδεύουν τον κόσμο, ένα κενό μπορεί να καταστρέψει την επιχείρηση», πρόσθεσε.
Ο κ. Συμεωνίδης σημείωσε ότι η ψηφιοποίηση της πληροφορίας και η διάθεσή της στον παγκόσμιο ιστό οδήγησαν σε αύξηση των κυβερνοεπιθέσεων, ενώ υπάρχει ταυτόχρονα έλλειψη γνώσης για την ασφάλεια στο διαδίκτυο και πλημμελής αντιμετώπιση των επιθέσεων. Έφερε ως ενδεικτικά στοιχεία ότι ο μέσος χρόνος για να γίνει πλέον μια κυβερνοεπίθεση είναι 40 λεπτά και ότι η μέση ηλικία των χάκερ είναι 14 έτη. Σε αυτό το περιβάλλον, είπε, οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις είναι συνήθως εύκολος στόχος λόγω περιορισμένων επενδύσεων στην κυβερνοασφάλεια και έλλειψης εξειδικευμένου προσωπικού.
Παρουσιάζοντας στατιστικά στοιχεία, ανέφερε ότι στο διάστημα 2024-2025 μία στις τέσσερις επιθέσεις στην Ευρωπαϊκή Ένωση αφορά ransomware, δηλαδή μια μέθοδο μέσω της οποίας μπορεί κάποιος να αποκτήσει πρόσβαση στα αρχεία μιας εταιρείας ή ενός οργανισμού, να διακόψει την πρόσβαση πελατών και προμηθευτών και να ζητήσει λύτρα για να ξεκλειδώσει την πληροφορία. «Η Ελλάδα στην Ευρωπαϊκή Ένωση είναι η τελευταία σε ό,τι έχει να κάνει με την προστασία των τεχνολογιών πληροφορικής», είπε, προσθέτοντας ότι το e-shop μιας επιχείρησης μπορεί να έχει ευπάθειες, το λογισμικό στις συσκευές να είναι παλιό χωρίς τις κατάλληλες αναβαθμίσεις και τα συστήματα τιμολόγησης να είναι «σπασμένα» ή κεκλειδωμένα χωρίς σωστές ανανεώσεις, κάτι που δημιουργεί μεγάλα προβλήματα.
Ως παραδείγματα απειλών ανέφερε το ransomware, τα phishing mails που στοχεύουν στην παραπλάνηση του παραλήπτη, τα κακόβουλα συνημμένα που μπορούν να εκτελέσουν επιβλαβή ενέργεια αν ανοιχτούν και το cross site scripting, το οποίο οδηγεί σε ανακατεύθυνση σε κακόβουλο site με σκοπό τη λήψη κακόβουλου λογισμικού. «Όλοι μας είμαστε εκτεθειμένοι», είπε, επισημαίνοντας ότι ένας οργανισμός ή μια επιχείρηση πρέπει να γνωρίζει την κατάστασή του. Σε αυτό το σημείο τόνισε πως είναι απαραίτητη η αποτίμηση ρίσκου σε περίπτωση κυβερνοεπίθεσης, ώστε να προστατευθεί η επιχείρηση από οικονομικές και νομικές επιπτώσεις.
Στις πρώτες κινήσεις που πρέπει να γίνονται συμπεριέλαβε την αυθεντικοποίηση του χρήστη με ισχυρούς κωδικούς πρόσβασης και έλεγχο ταυτότητας πολλών παραγόντων, την εκπαίδευση του προσωπικού σε θέματα κυβερνοασφάλειας, τη δημιουργία αντιγράφων ασφαλείας πελατολογίων, την προστασία του λογισμικού και την προσεκτική διαχείριση προσωπικών συσκευών με περιορισμένη πρόσβαση σε ευαίσθητα δεδομένα. Παρουσίασε επίσης τεχνολογικές λύσεις και εργαλεία λογισμικού που μπορούν να δώσουν ένα πρώτο επίπεδο ασφάλειας και ανέφερε ότι στο Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών του ΑΠΘ αναπτύχθηκε το σύστημα Cyclopt Ariadne, το οποίο αξιοποιεί λογικές τεχνητής νοημοσύνης και λειτουργεί ως ψηφιακός βοηθός στην αποτίμηση ρίσκου, εντοπίζοντας αν υπάρχει κενό ασφαλείας ή η απαραίτητη ετοιμότητα για τη διαχείριση ενός προβλήματος.
Από την πλευρά του, ο Δημήτριος Τσακνάκης, υπεύθυνος ανάπτυξης υπηρεσιών τεχνολογίας της Microsoft στη βόρεια Ελλάδα, τόνισε ότι η Microsoft έχει αναπτύξει ευέλικτα εργαλεία και καινοτομίες όπως τα Microsoft 365+Copilot, Dynamics 365, Azure και Power Platform. Όπως είπε, τα εργαλεία αυτά βοηθούν στη δημιουργία εφαρμογών τεχνητής νοημοσύνης, portal προσβάσιμων από τους πελάτες και πολλών ακόμη τρόπων που μπορούν να ενορχηστρώσουν υπάρχοντα διαφορετικά συστήματα.
Καλωσορίζοντας τους παρευρισκόμενους στην εκδήλωση, ο πρόεδρος του Επαγγελματικού Επιμελητηρίου Θεσσαλονίκης, Κυριάκος Μερελής, είπε ότι «το μέλλον είναι η Τεχνητή Νοημοσύνη» και ανακοίνωσε πως το επιμελητήριο, σε συνεργασία με το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης και τον καθηγητή Ανδρέα Συμεωνίδη, θα θέσει το επόμενο διάστημα σε λειτουργία ψηφιακή εφαρμογή για την προβολή και προώθηση υπηρεσιών και προϊόντων των μελών του σε όλη την Ελλάδα και όλο τον κόσμο. «Έτσι τα μέλη μας θα αποκτήσουν μια ηλεκτρονική βιτρίνα», είπε, προσθέτοντας ότι το επιμελητήριο, μέσω οικονομιών κλίμακας, θα χρηματοδοτήσει την πλατφόρμα, τη διαφήμισή της, την προβολή της και την αναβάθμισή της. Σημείωσε ακόμη ότι και η Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας χρηματοδοτεί πρόγραμμα ψηφιακού μετασχηματισμού και αναβάθμισης των υπηρεσιών του επιμελητηρίου.
Στα καινοτόμα εργαλεία Τεχνητής Νοημοσύνης που πλέον βρίσκονται στην υπηρεσία των επιχειρήσεων και της επιχειρηματικότητας αναφέρθηκε ο αντιπεριφερειάρχης Ψηφιακής Διακυβέρνησης της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας, Νίκος Τζόλλας. Επισήμανε ότι στο τελευταίο πρόγραμμα της Περιφέρειας για την ενίσχυση της επιχειρηματικότητας, με ενέργειες του κ. Μερελή, εντάχθηκαν νέοι ΚΑΔ που είχαν αποκλειστεί στην πρώτη φάση. Παράλληλα ανέφερε ότι «αυτή τη στιγμή 3.500 προτάσεις έχουν κατατεθεί στα προγράμματα καινοτομίας ‘Αφετηρία’ και ‘Κλειδί’» και σχολίασε ότι μετά την οικονομική κρίση και τον κορονοϊό το σύστημα της επιχειρηματικότητας στην Κεντρική Μακεδονία αρχίζει τώρα να ωριμάζει. Την ημερίδα χαιρέτισε και ο πρόεδρος της Επιτροπής Ψηφιακής Αναβάθμισης, Τεχνολογίας και Εθνικών και Ευρωπαϊκών Θεμάτων/Προγραμμάτων του Επαγγελματικού Επιμελητηρίου Θεσσαλονίκης (ΕΕΘ), Κωνσταντίνος Νάσιας.
