Στις τραπεζικές καταθέσεις επικεντρώνεται σημερινή ανάρτηση του υπουργού Επικρατείας, Άκη Σκέρτσου, ο οποίος θέτει το ερώτημα αν υπάρχει διαφορά ανάμεσα στη διατύπωση «7 στους 10 καταθέτες έχουν καταθέσεις κάτω των 1.000 ευρώ» και στη διατύπωση «7 στους 10 τραπεζικούς λογαριασμούς έχουν υπόλοιπο κάτω των 1.000 ευρώ». Η απάντησή του είναι ότι η διαφορά είναι μεγάλη.
Όπως εξηγεί, η πρώτη διατύπωση αφορά ανθρώπους, ενώ η δεύτερη τραπεζικούς λογαριασμούς. «Κι όμως, στην ειδησεογραφία αλλά και στον σχολιασμό της αντιπολίτευσης βλέπουμε συχνά να συγχέονται τα δύο και να παρουσιάζεται ως δεδομένο το πρώτο, χωρίς αυτό να προκύπτει από τα στοιχεία», αναφέρει.
Ο κ. Σκέρτσος σημειώνει ότι χρειάζεται αποσαφήνιση ώστε ο δημόσιος διάλογος για τις καταθέσεις φυσικών προσώπων να γίνεται στη σωστή βάση. Τα στοιχεία του ΤΕΚΕ, αναφέρει, καταγράφουν καταθέτες ανά τράπεζα και όχι μοναδικά φυσικά πρόσωπα.
Σύμφωνα με όσα παραθέτει, ένας άνθρωπος μπορεί να έχει λογαριασμό σε τρεις διαφορετικές τράπεζες και να εμφανίζεται τρεις φορές, ενώ κάθε συνδικαιούχος καταγράφεται επίσης χωριστά. Για τον λόγο αυτό, όπως λέει, στο τέλος του 2025 εμφανίζονται 31,7 εκατομμύρια επιλέξιμοι καταθέτες, δηλαδή τριπλάσιος αριθμός καταθετών σε σχέση με τον πληθυσμό της χώρας, που είναι περίπου 10,5 εκατομμύρια.
Στη συνέχεια παραθέτει ένα απλό παράδειγμα: ένας άνθρωπος έχει τρεις λογαριασμούς με 500 ευρώ στον πρώτο, 800 ευρώ στον δεύτερο και 50.000 ευρώ στον τρίτο.
Με βάση αυτό το παράδειγμα, οι δύο από τους τρεις λογαριασμούς είναι κάτω από 1.000 ευρώ.
Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι δύο στους τρεις Έλληνες έχουν κάτω από 1.000 ευρώ. Όπως σημειώνει, στην πραγματικότητα πρόκειται για έναν άνθρωπο με συνολικές καταθέσεις 51.300 ευρώ.
Ο υπουργός Επικρατείας κάνει λόγο για στατιστική παγίδα, υποστηρίζοντας ότι δεν μπορεί να γίνεται μετατροπή στοιχείων για λογαριασμούς ή καταθέσεις ανά τράπεζα σε στοιχεία για μοναδικά φυσικά πρόσωπα. Όπως αναφέρει, το ΤΕΚΕ και η Τράπεζα της Ελλάδος, για τεχνικούς εποπτικούς λόγους, δεν δίνουν τη δυνατότητα αναγωγής του συνόλου των καταθέσεων ανά φυσικό πρόσωπο.
Στο επόμενο σημείο της ανάρτησής του αναφέρεται στα πραγματικά δεδομένα και λέει ότι η εικόνα των τραπεζικών καταθέσεων των νοικοκυριών στην Ελλάδα έχει βελτιωθεί σημαντικά τα τελευταία χρόνια.
Από τον Δεκέμβριο του 2018 έως τον Δεκέμβριο του 2025, οι καταθέσεις φυσικών προσώπων αυξήθηκαν από 106,4 δισ. ευρώ σε 148,7 δισ. ευρώ. Δηλαδή, η αύξηση ήταν 42,4 δισ. ευρώ ή 39,8%.
Παράλληλα, υπογραμμίζει ότι η αύξηση δεν περιορίζεται στις πολύ μεγάλες καταθέσεις.
Αντίθετα, όπως αναφέρει, μεγάλο μέρος της ανόδου προέρχεται από τα κλιμάκια των 5.000-100.000 ευρώ, όπου βρίσκονται σημαντικό μέρος των καταθέσεων των νοικοκυριών και της μεσαίας τάξης.
Συγκεκριμένα, οι καταθέσεις 5.000-50.000 ευρώ αυξήθηκαν κατά 16,0 δισ. ευρώ, ενώ οι καταθέσεις 50.000-100.000 ευρώ κατά 7,9 δισ. ευρώ.
Συνολικά, τα δύο αυτά κλιμάκια εμφανίζουν αύξηση υπολοίπων σχεδόν 24 δισ. ευρώ από το 2018 έως το 2025.
Δεν πρόκειται, επομένως, μόνο για αύξηση των πολύ μεγάλων καταθέσεων, αλλά για σημαντική ενίσχυση των υπολοίπων στα κλιμάκια των 5.000-100.000 ευρώ.
Ο κ. Σκέρτσος θέτει στη συνέχεια το ερώτημα τι μπορεί να ειπωθεί με ασφάλεια από τα στοιχεία. Η απάντησή του είναι ότι η εικόνα πως 7 στους 10 Έλληνες έχουν τραπεζικές καταθέσεις κάτω των 1.000 ευρώ δεν προκύπτει από τα δεδομένα του ΤΕΚΕ.
Όπως εξηγεί, τα στοιχεία δεν αφορούν μοναδικά φυσικά πρόσωπα, αλλά επιλέξιμους καταθέτες ανά τράπεζα, ενώ ο ίδιος άνθρωπος μπορεί να εμφανίζεται περισσότερες από μία φορές, χωρίς να υπάρχει δυνατότητα να διαπιστωθεί το συνολικό ύψος των καταθέσεων κάθε φυσικού προσώπου.
Στο ίδιο μήκος κύματος, καταλήγει ότι από αυτά τα στοιχεία δεν μπορεί να εξαχθεί το συμπέρασμα πως 7 στους 10 Έλληνες έχουν καταθέσεις κάτω των 1.000 ευρώ.
Αντίθετα, από την επεξεργασία των στοιχείων του ΤΕΚΕ και της Τράπεζας της Ελλάδος προκύπτει, με πολύ συντηρητικούς υπολογισμούς, ότι τουλάχιστον περίπου 4 εκατομμύρια φυσικά πρόσωπα έχουν λογαριασμό με υπόλοιπο μεταξύ 5.000 και 50.000 ευρώ. Επιπλέον, τουλάχιστον περίπου μισό εκατομμύριο φυσικά πρόσωπα έχουν λογαριασμό με υπόλοιπο άνω των 100.000 ευρώ.
Παράλληλα, τα υπόλοιπα των καταθέσεων στα κλιμάκια των 5.000-100.000 ευρώ έχουν αυξηθεί αθροιστικά κατά σχεδόν 24 δισ. ευρώ.
Το βασικό συμπέρασμα, όπως το διατυπώνει, είναι ότι η Ελλάδα του 2026 δεν είναι η Ελλάδα των 1.000 ευρώ στις τραπεζικές καταθέσεις. Είναι μια χώρα όπου οι καταθέσεις των φυσικών προσώπων αυξήθηκαν σχεδόν 40% σε επτά χρόνια, με σχεδόν 24 δισ. ευρώ της αύξησης να προέρχονται από τα κλιμάκια των 5.000-100.000 ευρώ που αφορούν ευρύτερα τη μεσαία τάξη.
Ολοκληρώνοντας, αναφέρει ότι η δημόσια συζήτηση για την οικονομική κατάσταση των Ελλήνων πρέπει να γίνεται με υπεύθυνη και τεκμηριωμένη ανάγνωση και ανάλυση των στοιχείων.
«Γιατί άλλο οι τραπεζικοί λογαριασμοί. Κι άλλο οι άνθρωποι», σημειώνει, προσθέτοντας ότι διαφορετικά υπάρχει κίνδυνος να εξαχθούν λανθασμένα συμπεράσματα που δεν υπηρετούν ούτε την αλήθεια ούτε τη γνώση.
